دایره المعارف اسلام پدیا » ذات
منوی اصلی

اقسام توحید در قرآن

قرآن کریم در بیان مقاصد مفاهیم و رسالت خود، روش و اسلوب واضحی دارد و آن این است که بعضی از آیاتش، بعضی دیگر را تفسیر می کند. به این معنا که آیه ای در جایی معین و ضمن سیاق خاصی آمده، پس از آن آیه ای دیگر در جایی دیگر آمده و منظور و […]

ادامه مطلب

توحید ذاتی

توحید ذاتی یعنی خدای متعال یکی است و برای او نظیر و مانندی نیست. از بارزترین صفات خدای تعالی این است که، یکی است و دومی برایش قابل فرض نیست. این همان چیزی است که در اصطلاح متکلمان به آن توحید ذاتی می گویند و با توحید ذاتی هرگونه مثل و نظیری را از خداوند […]

ادامه مطلب

اصطلاحات قرآنی

آسمان های هفت گانه در قرآن معنای هفت آسمان در قرآن الحی القیوم در آیات قرآن رطب و یابس و کتاب مبین در قرآن اغلال در قرآن کریم «رحب» و «رعب» در قرآن معنای مقتسمین و عضین در سوره حجر منظور از داعی در آیه ۱۰۸ سوره طه واژه فساد در قرآن مفهوم «دخان مبین» […]

ادامه مطلب

شناخت خدا

شناخت خدا امکان شناخت خدا منظور از تقدم شناخت حاضر بر غائب در خداوند شناخت کامل خداوند رابطه شناخت خدا و عمل به دستورات دین شناخت خدا توجه به چند نکته ضروری به نظر می رسد: ۱٫ مفهوم واژه خداوند، از مفاهیمی است که هر انسانی حتّی منکران وجود خداوند نیز تصویری از آن در […]

ادامه مطلب

منظور از تقدم شناخت حاضر بر غائب در خداوند

سخنی از امام صادق (ع) وارد شده است که می توان آن را این طور توضیح داد: خداوند را با حس و وهم نمی توانیم بیابیم؛ زیرا که او موجودی مادی و محسوس نیست تا ما بتوانیم از طریق حس و وهم بر او احاطه پیدا کنیم بلکه وجودی مجرد و فوق طبیعی است و […]

ادامه مطلب

شناخت خدا

توجه به چند نکته ضروری به نظر می رسد: ۱٫ مفهوم واژه خداوند، از مفاهیمی است که هر انسانی حتّی منکران وجود خداوند نیز تصویری از آن در ذهن خود دارند. چون همه می دانند خداوند؛ یعنی موجودی که خالق همه موجودات، توانای بر هر کار، آگاه بر همه چیز، بینا، شنوا، حیّ و زنده، […]

ادامه مطلب

برهان

مفهوم شناسی برهان برهان انّی و لمّی در فلسفه برهان نظم برهان تمانع برهان صدیقین برهان فرجه برهان امتناع تسلسل مفهوم شناسی برهان برای اینکه به تعریف دقیقی از برهان برسیم لازم است بدانیم که در علم منطق استدلال را به سه قسم تقسیم کرده اند: ۱٫ استدلال تمثیلی، ۲٫ استدلال قیاسی، ۳٫ استدلال استقرائی. […]

ادامه مطلب

الحی القیوم در آیات قرآن

الحی القیوم دو صفت از صفات ذات باری تعالی است که “الحی” به معنای” زنده” و “القیوم” به معنای “قائم به ذات خویش و مقوم غیرش‏” است. این دو صفت به صورت با هم، در سه آیه از آیات قرآن آمده است: ۱٫ بقره، آیه ۲۵۵: اللَّهُ لا إِلهَ إِلاَّ هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ….یعنی: هیچ […]

ادامه مطلب

حرکت جوهری

معنای حرکت جوهری پیشینه بحث حرکت جوهری دلایل حرکت جوهری حرکت جوهری و نقش آن در زندگی معنای حرکت جوهری حرکت در بیان فلسفی عبارت است تغییر تدریجی یا خروج تدریحی شیئی از قوه به فعل، یعنی حرکت، نحوه وجودی است که شیئی به واسطه آن به تدریج از حالت قوه خارج شده و به […]

ادامه مطلب

پیشینه بحث حرکت جوهری

تا قبل از ملاصدرا بحث حرکت در جوهر مطرح نبود و تنها از بعضی فلاسفه یونان سخنانی نقل شده بود که قابل تطبیق بر حرکت جوهری بود، اما از بین فلاسفه اسلامی، این ملاصدرا (صدر المتألهین شیرازی) بحث حرکت جوهری را مطرح کرد و آن را با دلیل اثبات نمود.

ادامه مطلب
  • صفحه 1 از 212