دایره المعارف اسلام پدیا » علم
منوی اصلی

امتحان (آزمایش)

مفهوم آزمایش الاهی غرض از امتحانات الاهی امتحان الاهی در آیات قرآن عذاب به وسیله آزمایش الاهی ضرر و بیماری و امتحان آزمایش مؤمنان مفهوم آزمایش الاهی آن چه در زبان فارسى به نام “آزمایش” و یا “آزمودن” نامیده می شود، در قرآن با واژه های مختلف آمده است: “ابتلاء”، “بلا”، “فتنه” و “تمحیص” از […]

ادامه مطلب

غرض از امتحانات الاهی

انسان طبیعتاً به گونه‏اى است که اگر به خود وانهاده شود و هیچ مشکل و سختى خاصى نداشته باشد، به خود مغرور شده و به تکبّر و استکبار کشیده شده و از عواقب سوء عملکرد خود و پیشامدهاى بعدى غافل مى‏شود. براى پیشگیرى از این معضل، حکمت الاهى اقتضا نموده که زندگى دنیوى انسان محفوف […]

ادامه مطلب

اصطلاحات قرآنی

آسمان های هفت گانه در قرآن معنای هفت آسمان در قرآن الحی القیوم در آیات قرآن رطب و یابس و کتاب مبین در قرآن اغلال در قرآن کریم «رحب» و «رعب» در قرآن معنای مقتسمین و عضین در سوره حجر منظور از داعی در آیه ۱۰۸ سوره طه واژه فساد در قرآن مفهوم «دخان مبین» […]

ادامه مطلب

شناخت خدا

شناخت خدا امکان شناخت خدا منظور از تقدم شناخت حاضر بر غائب در خداوند شناخت کامل خداوند رابطه شناخت خدا و عمل به دستورات دین شناخت خدا توجه به چند نکته ضروری به نظر می رسد: ۱٫ مفهوم واژه خداوند، از مفاهیمی است که هر انسانی حتّی منکران وجود خداوند نیز تصویری از آن در […]

ادامه مطلب

علم در قرآن

علم و قرآن آیات علم در قرآن علم و قرآن واژۀ “علم” ۱۰۵ مرتبه در قرآن کریم تکرار شده، البته مشتقات آن در قرآن، بسیار زیاد است. این واژه در قرآن گاه به معناى دانستن آمده: “قد عَلم کلّ اناسٍ مشربهم”.[۱] گاهى به معناى اظهار و روشن کردن است: “ثم بعثنا هُم لنعلم اى الحزبین […]

ادامه مطلب

علم خدا

علم خدا راه های اثبات علم الاهی علم خداوند به اشیاء، قبل از ایجاد علم خداوند و اختیار انسان علم خداوند به افعال انسان علم خدا به آینده و کمک به معصومان علم خدا و دانش روز علم خدا مفهوم علم از بدیهى ترین مفاهیم است، ولى مصادیقى که از آن در میان مخلوقات مى […]

ادامه مطلب

علم خداوند به افعال انسان

خداوند از ازل می داند که انسان با اختیار خود اعمال را انجام می دهد. و این جمله با علم جامع و ازلی خداوند منافات ندارد؛ همان گونه که با خالقیت خداوند نیز منافات ندارد؛ چون خداوند از ازل چنین اراده کرده که این عمل بر اساس اراده و اختیار انسان تحقق پیدا کند. عده […]

ادامه مطلب

علم خداوند به اشیاء، قبل از ایجاد

برای روشن شدن این مسئله کلامی معروف؛ علم خداوند به اشیاء قبل از ایجاد آنها و امکان آن نخست به عنوان مقدمه به نکاتی اشاره می کنیم سپس به اصل بحث می پردازیم: اول. به گفتۀ برخی از دانشمندان[۱] این یکی از مشکل ترین مسائل کلامی و فلسفی است که حتی متکلّمان و فلاسفه در […]

ادامه مطلب

راه های اثبات علم الاهی

برای اثبات علم الاهی از راه های گوناگونی می توان بهره جست؛ در این جا برخی از آنها را بیان می کنیم و هر یک از این دلایل را بر مراتب علم خدا تطبیق خواهیم کرد: ۱٫ برهان نظم از این که تمام موجودات جهان طبق قوانین منظمی آفریده شده است، به خوبی می توانیم […]

ادامه مطلب

علم خدا

مفهوم علم از بدیهى ترین مفاهیم است، ولى مصادیقى که از آن در میان مخلوقات مى شناسیم مصادیقى محدود و ناقص مى باشد و با این ویژگی ها قابل اطلاق بر خداى متعال نخواهد بود، اما عقل مى تواند براى این مفهوم (علم)، مصداقى را در نظر بگیرد که هیچ گونه نقص و محدودیتى نداشته […]

ادامه مطلب