دایره المعارف اسلام پدیا » علت تامه
منوی اصلی

علّت تامه

یکی از تقسیماتی ‌که برای علت ذکر شده، تقسیم آن به علت تامّه و ناقصه است. علت تامه را چنین تعریف کرده‌اند: چیزی که از وجودش وجود معلول و از عدمش انعدام معلول لازم می‌آید. مفاد این تعریف این است که معلول بر چیزی جز علت تامه توقف ندارد. این‌که از عدمش عدم معلول لازم […]

ادامه مطلب

اختیار

انسان و اختیار اسلام و مسئله جبر و اختیار محدودۀ اختیار و آزادی در اسلام انسان و مسئله جبر و اختیار انسان و جبر و اختیار علم خداوند و اختیار انسان اختیار انسان و هدایت الاهی اختیار انسان و ضرورت عِلّی تکامل انسان و اختیار درک وابستگی انسان به خدا از مجرای اختیار عبادت ملایکه […]

ادامه مطلب

اختیار انسان و ضرورت عِلّی

محور این نوشتار اختیار انسان و چگونگی سازگاریش با ضرورت علّی است. در این باره گفت: قانون علیت نه ضعیف است و نه قابل تخصیص. متکلمین پنداشته اند قاعده «تلازم علت و معلول» مخصوص علت های جبری و بی اختیار است و اما در مورد فاعل های مختار مثل انسان ـ که موضوع بحث حاضر […]

ادامه مطلب

انسان و اختیار

فعلى که انسان انجام مى‏دهد، یکى از پدیده‏هاى جهان آفرینش است و پیدایش آن مانند سایر پدیده‏هاى جهان، بستگى کامل به علت دارد و نظر به این که انسان جزء جهان آفرینش بوده و ارتباط وجودى با اجزاى دیگر جهان دارد، اجزاى دیگر در فعل وى بى اثر نخواهند بود.[۱] مثلاً لقمه نانى که انسان […]

ادامه مطلب