دایره المعارف اسلام پدیا » ایمان گرایی
منوی اصلی

رویکردهای گوناگون به مسئله عقل و دین

شاید هیچ انسانی را نتوان یافت که به کلی دست عقل را از فهم معارف وحیانی و ارزیابی آنها کوتاه بداند، و شرط ورود به وادی ایمان را وانهادن خرد بینگارد. تأملی اندک در سخنان سرسخت ترین و افراطی ترین دشمنان عقل گرایی روشن می سازد که هدف حمله آنان، اعتماد افراطی بر عقل یا […]

ادامه مطلب

ایمان گرایی از دیدگاه محی الدین عربی

برخى از عرفاى اسلامى دارای دیدگاه ایمان گرایی افراطی، یا این که دارای نشانه های ایمان گرایی افراطی هستند، که از جمله آنها می توان به “محى الدین عربى” اشاره کرد. ایشان در کتاب فتوحات مکیه، نشانه‏هایى از ایمان گرایى افراطى دارد. به عقیده وى هرگاه کسى بر مبناى تعقل ایمان آورد، به واقع ایمان […]

ادامه مطلب

ایمان گرایی از دیدگاه امام محمد غزالی

با نگاهی به دیدگاه “امام محمد غزالى” در زمینه ایمان گرایی ایشان را مى‏توان در عداد ایمان گرایان اعتدالى محسوب کرد. وى بر آن است که کلام مدرس (استاد) نمى‏تواند ایمان بیافریند. به عقیده‏ وى ایمان آن گونه نیست که با تأملات و تعملات عقلى به چنگ آید. ایمان نوعى نور روشن گر است که […]

ادامه مطلب

ایمان گرایی از دیدگاه مولوی

از جمله کسانی که تا اندازه ای ایمان گرایی افراطی دارند، “جلال الدین محمد مولوى” است. ایشان گرایش صرف به عقل و تکیه بر برهان را چون راه رفتن با پاى چوبین مى‏داند و عقل را پست تر از عشق و ایمان قرار می دهد. از دیدگاه وى، ایمان بر آمده از مفاهیم و براهین، […]

ادامه مطلب

اقسام ایمان گرایی

ایمان گرایى را می توان به طور کلی، به دو شکل عمده افراطى و اعتدالی  تقسیم کرد، که عبارتند از: ۱٫ ایمان گرایى افراطى یا خرد ستیز (ضد عقل): در این قسم، ایمان گرایان افراطى، قائل به این هستند که، ماهیت حقایق دینى با هر نوع اثبات عقلانى ناسازگار است، و حقایق دینى تنها بر […]

ادامه مطلب

ایمان گرایی

با توجه به این مطلب که حقایق دینی یا مبتنی بر ایمان هستند، یا بر اساس خردورزی و استدلال استوار هستند، اشاره ای مختصر به بحث ایمان گرایی می شود: ایمان گرایى را در فارسى معادل واژه‏ “فیدئیسم” (Fideism) [1] به کار مى‏برند. این واژه در برابر “عقل گرایى” به معناى کلامى‏اش قرار دارد. در […]

ادامه مطلب