دایره المعارف اسلام پدیا » تاریخ
منوی اصلی

شرطه الخمیس امام علی (علیه السلام)   

شرطه در لغت عرب؛ به معنای برگزیده هر چیز، و گروه برگزیده سلطان است.[۱] به معنای علامت، و آمادگی هم آمده؛ چون این گروه برگزیده سلطان، خود را برای خدمت به وی آماده کرده و علاماتی برای شناسایی خود قرار می دادند.[۲] شرطه در فرهنگ فارسی نیز به این معانی آمده: آن چه که شرط […]

ادامه مطلب

یاران و منصوبان امام علی (علیه السلام)

امام امیرالمؤمنین (علیه السلام) اصحاب و یاران و منصوبان[۱] متعددی داشته که در ادامه توضیح مختصری پیرامون آنها داده می شود: باب باب امیرالمؤمنین (علیه السلام)، سلمان فارسی (رضی الله عنه) بود.[۲] مراد از باب، اصطلاحی است که برخی عالمان رجالی برای برخی اصحاب خاص و نزدیک امامان شیعه (علیهم السلام) به کار برده‌اند که […]

ادامه مطلب

آثار اجتماعی و سیاسی امام علی (علیه السلام)

بعضی از آثار اجتماعی و سیاسی امیرالمؤمنین (علیه السلام) عبارت است از: الف. پیشنهاد تاریخ هجری طبق قولی، مبدأ تاریخ در سال ۱۶ یا ۱۷ یا ۱۸ هجری، در زمان عمر و به پیشنهاد حضرت امام علی (علیه السلام)، از زمان هجرت پیامبر (صلی الله علیه و آله) از مکه به مدینه تعیین شده است. […]

ادامه مطلب

آثار اقتصادی امام علی (علیه السلام)

بعضی از آثار اقتصادی امام علی (علیه السلام) عبارتند از: آبار علی آبار جمع بِئْر به معنای چاه است. آبار علی در اصطلاح، نام منطقه‌ای است در ۷ یا ۹ کیلومتری (۶ یا ۷ میلی) جنوب شهر مدینه، در وادی عقیق و دامنه غربی کوه عیر که نزدیک ذوالحلیفه[۱] و بر راه مکه قرار دارد […]

ادامه مطلب

وصیّت‌نامه امام علی (علیه السّلام‏)

امام علی (علیه السلام) قبل از شهادت خود، وصیت نامه‌ای را انشاء فرمود که جزو آثار علمی ایشان محسوب می‌شود. آن حضرت خطاب به فرزندش امام حسن (علیه السلام) فرمود: بنویس: بسم اللَّه الرحمن الرحیم. این است آن چه على بن ابى‌طالب (علیهما السلام) به آن وصیّت نموده است: وصیّت مى‏کند که شهادت مى‏دهد به […]

ادامه مطلب

حرزها و تعویذهای امام علی (علیه السلام)

«تعویذ» در لغت از ماده «عوذ»؛ به معنای پناه بردن است و در اصطلاح به معنای دعایی است که بر کاغذ می‌نویسند و برای دفع چشم‌زخم و رفع بلا و آفت، به گردن یا بازو می‌بندند.[۱] «حرز» در لغت؛ به معنای جایگاه نگهدار و پناهگاه، بلکه هر چیزی است که انسان را حفظ کند اعم […]

ادامه مطلب

اشعار، امثال و دیوان امام علی (علیه السلام)

امام علی امیرالمؤمنین (علیه السلام) علاوه بر سایر علوم، در باب سرودن اشعار حکیمانه و امثال نغز نیز برجسته‌ترین بود، که به بعضی از آنها اشاره می شود: اشعار منقول از امیر مؤمنان (علیه السلام) ابن شهر آشوب می نویسد: جاحظ در دو کتاب «البیان و التبیین» و «فضایل بنى هاشم» و بلاذرى در «انساب […]

ادامه مطلب

دعاها و  مناجات‌های امام علی (علیه السلام)

یکی دیگر از آثار به‌جا مانده از امیرالمؤمنین (علیه السلام)؛ دعاها و مناجات‌های آن حضرت است؛ چرا که از ویژگی‌های برجسته امام علی (علیه السلام) دعا و مناجات با پروردگار عالم بود. آن حضرت چنان در این امر پیش رفته بود که حالت غشوه و دهشت به آن حضرت دست می داد. بعضی از دعاها […]

ادامه مطلب

خطبه بدون نقطه امام علی (علیه السلام)

امام علی (علیه السلام) خطبه ای را ارتجالا و بدون مقدمه قبلی ایراد فرموده که کلمات آن بدون نقطه است. البته این خطبه در نهج البلاغه وجود ندارد، ولی در منابع دیگر ذکر شده است. متن این خطبه چنین است: «الْحَمْدُ للَّهِ أَهْلِ الْحَمْدِ وَ مَأْوَاهُ، وَ لَهُ أَوْکدُ الْحَمْدِ وَ أَحْلَاهُ، وَ أسعَدُ [أَسْرَعُ] الْحَمْدِ […]

ادامه مطلب

خطبه بدون الف امام علی (علیه السلام)

حضرت امام رضا (علیه السلام) از پدران گرامی‌اش نقل می کند که گروهی از یاران امیرالمؤمنین (علیه السلام) جمع شده بودند و با یکدیگر گفتگو می کردند که حرف «الف» از همه حروف بیشتر در کلام به کار رفته، امام (علیه السلام) ارتجالا و بدون مقدمه قبلی خطبه‌ای شگفت انگیز بدون «الف» ایراد فرمود.[۱] متن […]

ادامه مطلب