دایره المعارف اسلام پدیا » تاریخ
منوی اصلی

میرزا مهدی اصفهانی از نگاه آقابزرگ حکیم

استاد محمد رضا حکیمی می‌گوید: با یکی دوتن از دوستان فاضل، در قم، دیدن آیت الله، حاج شیخ محمدباقر محسنی ملایری رفتیم. در ضمن صحبت، متوجه شدم ایشان دورانی و مدتی از تحصیلات خود را در مشهد گذرانده و محضر آقا بزرگ حکیم را درک کرده و حضورشان در مشهد مقارن بوده با روزگاری که […]

ادامه مطلب

میرزا مهدی اصفهانی از نگاه آیت الله وحید خراسانی

میرزا مهدی اصفهانی مرد ملایی بود. بدون تردید مجتهد مسلم بود. مجتهد قطعی، مجتهد مطلق، او مرد نخبه‌ای بود. در عظمت علمی میرزا، اجازه اجتهاد میرزای نائینی به ایشان کاشف مطلب است. به میرزا اجازه اجتهاد مطلق داده آن‌هم با چه اوصاف و القابی و تصریح کرده که سال‌ها در درس فقه و اصول من […]

ادامه مطلب

میرزا مهدی اصفهانی از دیدگاه موافقان

با توجه به این‌که میرزا احیاگر مکتب معارفی خراسان و مکتب تفکیک می‌باشد؛ لذا پیروان این مکتب خود را وامدار او دانسته و از ارادتمندان وی می‌باشند.

ادامه مطلب

شاگردان میرزا مهدی اصفهانی

میرزا حدود پنجاه الی شصت شاگرد برجسته و مبرز داشت که از محضر علمی و معنوی ایشان استفاده کرده و به استادی همچون وی افتخار ‌می‌کردند.[۱] برجسته‎ترین شاگردان میرزا در دوره اول؛ شیخ محمود حلبی، شیخ محمد کاظم دامغانی و شیخ غلامحسین بادکوبه‎ای بودند. در دوره سوم؛ آیت‎الله مروارید، میرزای تهرانی، آیت‎الله شاهرودی و …، […]

ادامه مطلب

آثار تربیتی میرزا مهدی اصفهانی

موفقیت‌هایی که در علم و عمل، نصیب این عالم ربانی و دلسوخته دین گشت، به خود او منحصر نماند، بلکه اشعه آنها، به برکت تربت پاک امام ابوالحسن علی بن موسی الرضا (علیهما السلام)، به حوزه علمیه مشهد تابید و از آن عنایات به دیگران نیز افاضاتی رسید. هم اکنون که بیش از ۷۰ سال […]

ادامه مطلب

آثار علمی میرزا مهدی اصفهانی

در این گفتار می‌توان به دو دسته از آثار برجای مانده از میرزا اشاره کرد: دسته اول: پاره‎ای از آن‎ها تقریراتی مربوط به دوره‎های نخست تدریس ایشان در معارف و اصول است.  دسته دوم:  بخشی از آن نوشته‎هایی است که خود ایشان با دست خویش در دوره آخر حیاتش نگاشتهکه آخرین آراء و عصاره اندیشه‎های […]

ادامه مطلب

میرزا مهدی اصفهانی احیاگر مکتب معارفی حوزه خراسان

مرحوم میرزا مهدی اصفهانی پس از آن‌که سالیان بسیار سرگرم فراگیری مبانی فلسفی و عرفانی بود و احاطه کامل به این مبانی پیدا نمود، دلش آرام نگرفت و متوجه شد که نتیجه تعالیمی که از فلاسفه و عرفا یاد گرفته با تعالیم قرآن و عترت ناسازگار و مغایرت آن‌ها حتمی است و فقط شاید با […]

ادامه مطلب

شاخصه‌های اندیشه و مکتب میرزا مهدی اصفهانی

سه نکته اساسی در اندیشه و آثار ایشان وجود دارد که می‎تواند به عنوان امتیازات این شخصیت به حساب بیایند: نکته اول این است که ایشان «روش اجتهادی» را در حوزه عقاید دینی ایجاد می‎کند. در گذشته تاریخ تشیع، دو جریان در درون اندیشه شیعه وجود داشت: یکی جریان محدثان و دیگری جریان متکلمان. جریان […]

ادامه مطلب

اندیشه و مکتب میرزا مهدی اصفهانی

میرزا مهدی اصفهانی در حوزه عقاید، مبانی خود را با اندیشه‎های فلسفی و عرفانی آغاز می‎کند.  وی نزد برخی از بزرگان نجف تحصیلات فلسفی داشته‌است، اما به‎طور مشخص در حوزه عرفان، شاگردی مرحوم سید احمد کربلایی از تبار شاگردان ملاحسینقلی همدانی را نموده و به مراتب بالای سیر و سلوک عرفانی دست یافته و عرفان […]

ادامه مطلب

مواضع سیاسی میرزا مهدی اصفهانی و شاگردان ایشان

مرحوم میرزا مهدی اصفهانی با توجه به شرایط خاص دوران زندگی‌اش در ایران که از کودتای رضاخان آغاز شد، مانند بسیاری از عالمان دیگر، موضع صریح سیاسی و علنی نداشت. البته ایشان در مباحث علمی خود، در دو جا نظریه ولایت فقیه را تبیین کرده و این ولایت را برای فقهای شیعه پدیرفته است. شاید بتوان از […]

ادامه مطلب