دایره المعارف اسلام پدیا » مفهوم شناسی قبله
منوی اصلی

کتابنامه مفهوم شناسی قبله

قرآن کریم. ابن منظور، محمد بن مکرم؛ لسان العرب؛ ‌محقق: فارس (صاحب الجوائب)، احمد؛‌ دار الفکر للطباعه و النشر و التوزیع- دار صادر‌، چاپ سوم، بیروت، ۱۴۱۴ق‌. ابو الحسین، احمد بن فارس؛ معجم مقائیس اللغه‌؛ محقق/ مصحح: هارون‌، عبدالسلام محمد، ناشر: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامى حوزه علمیه قم‌، چاپ اول‌، قم، ۱۴۰۴ق‌. جوهرى، اسماعیل بن […]

ادامه مطلب

ارتباط مفهوم اصطلاحی قبله با مفهوم لغوی آن

ابن فارس، در بیان ارتباط معنای اصطلاحی قبله با معنای لغوی آن می‌گوید: قبله، به این جهت قبله نامیده شده؛ چون مردم هنگام نمازشان به آن رو می‌آورند و قبله هم به مردم اقبال دارد.[۱] مصطفوی معتقد است: قبله بر نوع خاصی از مواجهه و تمایل دلالت دارد و آن عبارت است از توجه همراه […]

ادامه مطلب

مفهوم اصطلاحی قبله در فقه

فقها در بیان ماهیت قبله، آراء گوناگونی دارند که در ذیل اشاره می‌شود: ۱٫ قبله، خانه کعبه، است.[۱] ۲٫ قبله، مکان خانه کعبه ] نه خود کعبه[ است.[۲] ۳٫ قبله، مکان خانه کعبه که از دل زمین تا گستره آسمان، امتداد دارد، است.[۳] ۴٫ قبله، خانه کعبه که در مکّه معظمه مى‌باشد و محاذى آن […]

ادامه مطلب

مفهوم اصطلاحی قبله در روایات

قبله در روایات، گاهی در معنای لغوی آن به کار رفته، ولی در مواردی که معنای اصطلاحی مورد نظر بوده، در همان معنای اصطلاح شرعی و فقهی آن به کار رفته است. به چند نمونه اشاره می‌شود: ۱٫ امام صادق (علیه السلام) از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) نقل نموده که «کُلُ‏ وَاعِظٍ […]

ادامه مطلب

مفهوم اصطلاحی قبله در قرآن

در قرآن کریم در چند آیه شریفه، کلمه قبله به کار رفته که مفسران قرآن کریم، در بعضی از آنها، قبله را در اصطلاح شرعی و در برخی دیگر، هم در اصطلاح شرعی و هم در معنای لغوی آن، تفسیر و معنا نموده‌اند: ۱٫ در آیات ۱۴۲ تا ۱۴۵ سوره مبارکه بقره،[۱] کلمه قبله در […]

ادامه مطلب

مفهوم اصطلاحی قبله

قبله در اصطلاح علم فقه، تعریف خاصی دارد که از همین تعریف خاص در قرآن و روایات نیز استفاده شده است. از این اصطلاح فقهی به اصطلاح شرع و متشرعه (اهل شرع) نیز یاد می‌شود.[۱] [۱]. ر.ک: مشکینى، میرزا على‌، مصطلحات الفقه‌، ص ۴۱۵‌.

ادامه مطلب

مفهوم لغوی قبله

قبله در لغت به دو معنا ذکر شده است: ۱٫ جهت.[۱] وقتی گفته می‌شود: فلانی کلامش قبله ندارد؛ یعنی جهت ندارد و وقتی پرسیده می‌شود: قبله تو کجا است؟ یعنی جهت تو کجا است؟.[۲] همچنین وقتی گفته می‌شود: امری که «قِبله» و «دِبرَه» ندارد؛ یعنی جهتش شناخته شده نیست. [۳] ۲٫ روبه رو شدن. قبله […]

ادامه مطلب

مفهوم شناسی قبله

قبله، دارای مفهوم لغوی و اصطلاحی است که در کتاب‌های مربوط به مفهوم شناسی لغوی و اصطلاحی به آنها اشاره شده است.[۱] [۱]. به عنوان نمونه ر.ک: حمیرى، نشوان بن سعید‌، شمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم، محقق/ مصحح: العمرى، حسین بن عبدالله/ الاریانى، مطهر بن على/ عبدالله‌، یوسف محمد، ج ۸، ص […]

ادامه مطلب

چکیده مقاله مفهوم شناسی قبله

قبله در لغت به معنای «جهت» و «روبه‌رو شدن یک شئ با شئ دیگر» آمده است. قبله در اصطلاح فقهی (شرع و اهل شرع)، خانه خدا؛ کعبه معظمه است که مسلمانان، هنگام نماز و سایر اموری که توجه به قبله در آن شرط است، رو به آن می‌نمایند. همین معنای اصطلاحی در قرآن و روایات […]

ادامه مطلب