دایره المعارف اسلام پدیا » فلسفه علم کلام
منوی اصلی

کتابنامه مقاله فلسفه علم کلام

قرآن کریم. نهج البلاغه؛ گردآورنده: سید رضی؛ مصحح: صبحی صالح؛ ناشر: انتشارات هجرت‏، چاپ اول، قم‏، ۱۴۱۴ ق‏. ابن أبی جمهور، محمد بن زین الدین؛ عوالی اللئالی العزیزیه فی الأحادیث الدینیه؛ محقق و مصحح: عراقى، مجتبى؛ ناشر: دار سید الشهداء للنشر، چاپ اول، قم، ۱۴۰۵ ق. ابن خلدون‏؛ تاریخ ابن خلدون؛ تحقیق: شحاده، خلیل؛ ناشر: […]

ادامه مطلب

فهرست مسائل کلام جدید

از آن جا که علم کلام، قلمرو و رسالتی بس گسترده دارد و با اصول و فروع دین در ارتباط است، مسایل جدید کلامی نیز دارای چنین صبغه ای می باشند. مسایل جدید کلامی گاهی مربوط به اصول دینند و گاهی مربوط به فروع دین، گاهی مشترک بین میان همه ادیان (یا ادیان توحیدی) اند […]

ادامه مطلب

کلام جدید در جهان اسلام

تحولاتی که در جهان غرب در قلمرو فلسفه، علم و اجتماع رخ داد و الهیات مسیحی را تحت تأثیر قرار داد، به تدریج به جهان اسلام نفوذ کرد و منشأ طرح پرسش ‌ها و شبهات جدیدی در زمینه دین و عقاید اسلامی گردید. در پی این تحولات و چالش ‌ها از سوی متفکران و متکلمان […]

ادامه مطلب

کلام جدید در مسیحیت

از جمله کسانی که اصطلاح کلام جدید در الهیات مسیحی را به کار برده است، «ویلیام جیمز»[۱] است. وی در سخنرانی ‌هایی که در سال ‌های ۱۹۰۱ و ۱۹۰۲ میلادی درباره «تجربه دینی» ایراد کرده است، از علم کلام جدید نام برده است. به اعتقاد وی رسالت کلام جدید این است که اعتقادات مذاهب مختلف […]

ادامه مطلب

نظرات پیرامون علم کلام جدید

یکی از اصطلاحاتی که امروزه در حوزه الهیات و کلام مطرح است اصطلاح کلام جدید است. درباره ماهیت کلام جدید و نسبت آن با کلام قدیم اقوال و آراء متفاوتی اظهار شده است. در این نوشتار به نقل و بررسی برخی از این آراء می‌پردازیم: نظریه اول: برخی از متفکران بر این عقیده‌اند که بهتر […]

ادامه مطلب

علم کلام جدید

اصطلاح «کلام جدید»، نام جدیدی است که حدود یک قرن از تاریخ طرح آن در حوزه بحث ‌های مربوط به دین‌پژوهی می‌گذرد. نویسندگان مسلمان غالبا از تعبیر کلام جدید استفاده می کنند. اندیشمند هندی؛ شبلی نعمانی (۱۸۵۷ – ۱۹۱۴ م) از نخستین کسانی است که تعبیر «کلام جدید» را در دنیای اسلام به کار برده […]

ادامه مطلب

مسائل علم کلام

مسائل هر علم، مقاصد اصلی آن علم را تشکیل می دهند. مسایل علم کلام را می توان به دو دسته اصلی و فرعی تقسیم کرد: الف. مسایل اصلی آن دسته از مسایل کلامی اند که از عقاید دینی محسوب می شوند و تبیین، اثبات و دفاع از آنها، مطلوب و مقصود علم کلام است. بحث […]

ادامه مطلب

تأثیرات سایر علوم در علم کلام

علومی که بر علم کلام تأثیر می‌گذارند دو گونه‌اند: دسته نخست علومی‌اند که از مبادی علم کلام به شمار می‌روند؛ مانند منطق و معرفت‌شناسی، و دسته دوم علومی‌اند که از مبادی آن نیستند، ولی از طریق تأیید یا تعارضی، بر علم کلام تأثیر می‌گذارند. در ذیل به چند مورد اشاره می شود: الف: منطق و […]

ادامه مطلب

تأثیرات علم کلام در علوم دیگر

همه علوم دینی به گونه‌ای از علم کلام متأثر بوده و از آن بهره می‌برند. در حقیقت علم کلام از مبادی ضروری دیگر علوم دینی به شمار می‌رود. در ذیل به بعضی از این موارد اشاره می شود: الف: علم کلام و علم فقه علم فقه، از نظر موضوع، به علم کلام نیازمند است؛ زیرا […]

ادامه مطلب

رابطه علم کلام با سایر علوم

رابطه علم کلام با علوم دیگر را می توان به دو صورت کلی ترسیم کرد: علومی که از علم کلام کمک می گیرند. طبعاً چنین علومی، علوم دینی خواهند بود؛ مانند تفسیر و فقه. علومی که در علم کلام تأثیر می گذارند، و علم کلام از آنها استفاده می کند، یا بدین صورت که با […]

ادامه مطلب
  • صفحه 1 از 41234