دایره المعارف اسلام پدیا » فقه شیعه
منوی اصلی

دورۀ هشتم فقه شیعه

دوره هشتم فقه شیعه از زمان ظهور وحید بهبهانی (۱۱۸۶ق) تا زمان ظهور شیخ انصاری و مرجعیت او در سال ۱۲۶۶قمری می باشد.[۱] این دوره، عصر تجدید حیات اجتهاد و اعتدال و تکامل آن‌ می­باشد. هر چند در عصر رواج اخبارى‌گرى، جمعى از علماى اصولى نیز به تلاش خویش ادامه مى‌دادند، ولى تفکر اخبارى به […]

ادامه مطلب

مراکز علمی فعال فقه شیعه در دوره هفتم

مراکز علمی فعال فقه شیعه در دوره هفتم، عبارتند از: ۱٫ حوزه نجف و کربلا: حوزه نجف و کربلا، به تصریح مجلسی اول (ملا محمد تقی)، تحت تأثیر افکار اخباریان بود، به خصوص حوزه کربلا که پایگاه شیخ یوسف بحرانی، فقیه برجسته اخباری مسلک بود. فضای کربلا و نجف، آن چنان علیه مجتهدان بود که […]

ادامه مطلب

ویژگى­هاى دورۀ هفتم فقه شیعه

دوره هفتم فقه شیعه، به جهت ظهور حرکت اخبارى‌گرى، ویژگی­هایی دارد که آن را از سایر دوره­ها متمایز می سازد. آن ویژگی­ها عبارتند از: ۱٫ تفرقه و تشتت فقها: جنبش اخباریان و پدیدآمدن جوّ اخبارى‌گرى در فقه امامیه، سبب انتقاد شدید علماى اخبارى به مجتهدان اصولى شد. عالمان اخبارى معتقد بودند که علماى اصولى از […]

ادامه مطلب

فقهاى دوره هفتم فقه شیعه

مهم­ترین فقهاى دوره هفتم فقه شیعه عبارتند از: ۱٫ ملا محمّد تقى مجلسى (م ۱۰۷۰ق): ملا محمّد تقى مجلسى (مجلسى اوّل) مردى‌ محقّق، عالم، زاهد، عابد و فقیهى متکلّم بود. از کتاب­هاى معروف او «روضه المتقین»، است که جزو بهترین شرح‌­ها بر کتاب «من لا یحضره الفقیه» شیخ صدوق است و نشانه مهارت و تخصّص […]

ادامه مطلب

دورۀ هفتم فقه شیعه

دورۀ هفتم فقه شیعه، از اوایل قرن یازدهم و با تألیف «الفوائد المدنیه» محمّد امین استرآبادى (م ۱۰۳۳ق)، آغاز و تا اواخر قرن دوازدهم و وفات صاحب حدائق (۱۱۸۶ق) ادامه یافت. این دوره عصر ظهور حرکت «اخبارى‌گرى‌» نام گرفته است. پس از قرن­ها رشد و بالندگى فقه امامیّه و بهره‌گیرى از قدرت عقل در استنباط […]

ادامه مطلب

مراکز علمی فعال فقه شیعه در دوره ششم

مراکز علمی فعال فقه شیعه در دوره ششم عبارتند از: ۱٫ حِلّه: شهر حلّه در نزدیکی نجف، خاستگاه مردان بزرگی؛ چون ابن ادریس حلّی، ابن نمای حلّی، محقق حلّی، ابن طاووس حلّی، ابن سعید حلّی، ابن داوود حلّی، علامه حلّی، فخرالمحققین حلّی، فاضل مقداد حلّی و ابن فهد حلّی است. با آن که حمله مغول […]

ادامه مطلب

ویژگى‌هاى دورۀ ششم فقه شیعه

ویژگى‌هاى دورۀ ششم فقه شیعه عبارت است از: ۱٫ پایان عصر تقلید از گذشتگان به طور کامل.[۱] ۲٫ تألیف فراوان متون فقهى: در این دوره فقها آثار ماندگارى در متون فقهى از خود به یادگار گذاشتند که از مهم­ترین آنها مى‌توان به شرایع و قواعد و لمعه و جامع المقاصد و مجمع الفائده اشاره کرد.[۲] […]

ادامه مطلب

فقهاى دورۀ ششم فقه شیعه

دورۀ ششم فقه شیعه، شاهد فقهاى برجسته و ارزشمندى در تاریخ فقاهت امامیّه است که به فقه، رشد و بالندگى خاصى بخشیدند. افزون بر «ابن ادریس» و «محقّق حلّى» که از آنها نام برده شد، برخى دیگر از فقهاى برجسته این دوره عبارتند از: ۱٫ سید رضی الدین علی بن موسی بن طاووس، صاحب إقبال […]

ادامه مطلب

دورۀ ششم فقه شیعه

از زمان تدوین کتاب «السرائر» در سال ۵۸۸ قمری توسط ابن ادریس حلّی تا زمان تدوین کتاب «الفوائد المدنیه» به دست مرحوم امین استرآبادی در سال ۱۰۳۰ قمری، دورۀ ششم فقه شیعه محسوب می شود.[۱] پس از آن که سال­ها افکار شیخ طوسى بر فقه شیعه سایه افکنده بود و به سبب نفوذ فوق العادۀ […]

ادامه مطلب

ویژگی­های دوره پنجم فقه شیعه

ویژگی­های دوره پنجم فقه شیعه، عبارت است از: ۱٫ رکود علمى در فقه و تقلید از آثار شیخ طوسى.[۱] ۲٫ به تبع شیخ طوسى، در این دوره به علم اصول توجّه ویژه‌اى شد و از عنصر عقل در استدلالات، بهره بیشترى گرفته شد و ابن زهره، بخشى از کتاب «غنیه النزوع» را به علم اصول […]

ادامه مطلب