دایره المعارف اسلام پدیا » عجله
منوی اصلی

راه های در مان عجله منفی

نقطه مقابل عجله، “تثبت” و “تأّنى” یعنى درنگ کردن، و با تفکر و تأمل و بررسى همه جوانب کاری انجام دادن است. توجه به پیامدهای زیان بار عجله سبب می شود که ما از این صفت دوری کنیم و آرامش و وقار که نقطۀ مقابل آن است را سر لوحۀ زندگی مان قرار دهیم. در […]

ادامه مطلب

آثار و عواقب عجله مذموم

خصلت های شیطانى به طور قطع، مفسده‏ انگیز و زیان آفرین اند و هر یک از آنها علاوه بر این که خود، زشت و نکوهیده‏اند، پیامدهاى ناهنجارى را نیز سبب مى‏شوند، که بر زشتى آنها مى‏افزاید، در همین راستا  به برخى از آثار عجله، که در کلمات کوتاه امیرمؤمنان علی (ع) آمده است اشاره  می […]

ادامه مطلب

عجله های مذموم

عجلۀ مذموم و شتابزدگى به عنوان یک خوى ناپسند است که در رفتار انسان به صورت هاى گوناگون آشکار مى ‏شود، به این معنا که انسان پیش از فراهم شدن مقدمات انجام کار، اقدام به آن کند، کارى که نتیجه آن چیزى جز شکست یا انجام ناقص نخواهد بود؛ این بدان مى ‏ماند که انسان […]

ادامه مطلب

عجله به سوی امور خیر

دین اسلام، دین خوبی و نیکی است، لذا سفارش به تعجیل در انجام کارهای خیر در آن بسیار دیده می شود؛ ۳٫ امیر مؤمنان (ع): تأنّى و درنگ ستوده است در هر چیزى، مگر در کارهای نیک.[۱] ۴٫ امام باقر (ع): وقتى در صدد کار نیکى بر مى ‏آیى بی درنگ به آن اقدام کن؛ […]

ادامه مطلب

عجله های پسندیده

عجلۀ پسندیده  آن است که انسان پس از فراهم شدن مقدمات و شرایط لازم در کارهای پسندیده، فرصت را از دست نداده و به انجام کار بپردازد؛ از این رو استفاده از فرصت در کارهای خوب مورد سفارش پیشوایان دین قرار گرفته است.

ادامه مطلب

منشاء و فلسفه عجله

راغب اصفهانى، منشأ شتابزدگى را هوا و هوس دانسته و همین موضوع را دلیلی بر منع آن در قرآن ارزیابی کرده است.[۱] رسول اکرم (ص) منشأ تأنّى و عجله را چنین بیان می کند: درنگ، کاری خدایی و شتاب، کاری شیطانی است.[۲] ‏ امیرمؤمنان(ع) نیز، شتابزدگى را برخاسته از حماقت دانسته، مى‏فرمایند: شتاب پیش از […]

ادامه مطلب

جایگاه عجله در دین

آیات و روایات زیادی پیرامون عجله و شتاب در کارها وجود دارد که خود نشان دهندۀ اهمیت این مسئله است. برای نمونه به دو حدیث اشاره می کنیم: ۱٫ رسول خدا (ص) فرمود: پنج چیز را پیش از پنج چیز غنیمت بشمار، جوانی ات را قبل از پیرى، سلامتت را قبل از بیمارى، ثروتت را […]

ادامه مطلب

اهمیت و جایگاه عجله در دین وعقل

دین و عقل بر زشتى، زیان بارى و محکومیت عجلۀ نابجا، و مفید بودن عجلۀ به موقع اتفاق نظر دارند و به نکاتی پیرامون آنها پرداخته‏اند. که در دو بخش کلی به آن می پردازیم.

ادامه مطلب

مفهوم شناسی عجله

عجله به معنای سرعت و مخالف کُندی است[۱]، و نیز به معنای خواستن و قصد چیزى قبل از مدّتش، که از مقتضیات میل و شهوت است (شتاب زدگى) همچنین گفته شده، اسْتِعْجَالًا [عجل‏] هُ؛ یعنی به او تأکید کرد تا در کار شتاب کند، بر او سبقت و پیشى گرفت.[۲] [۱].  ابن منظور محمد بن […]

ادامه مطلب