دایره المعارف اسلام پدیا » خ
منوی اصلی

تعصبات قبیله ای عامل پیدایش خوارج

با توجه به این که اسلام در جزیره العرب وارد شده بود و همه برتری ها به جز برتری تقوا را از میان برداشته بود، و اکثر مردم نیز مسلمان شده بودند، ولی متاسفانه عرب های آن زمان به عادات زشت قبل از اسلام پای بند بوده و نسبت به آن تعصبات زیادی داشتند و […]

ادامه مطلب

ضعف بُنیان های عقیدتی عامل پیدایش خوارج

با توجه به این که شرایط عراق، در زمان امیرالمومنین (ع) به گونه ای بود که مردم کمتر می توانستند از وجود امیرالمومنین (ع استفاده کنند و مجبور بودند که همیشه در جنگ باشند؛ ازاین رو از نظر اعتقادی و تقویت مبانی فکری، کار چندانی بر روی آنها صورت نگرفت؛ به طوری که غیر از […]

ادامه مطلب

تندروی و قرائت نادرست از دین

یکی از عوامل پیدایش فرقه خوارج، تندروی ها و قرائت نادرست آنها از دین بود. این عامل نقش به سزایی در پیدایش خوارج داشت. و گویا همین عوامل سبب شد که از پیروی امیرمؤمنان(ع) بیرون روند و به وادی گمراهی گام نهند؛ تا جایی که امام زمان خویش را کافر پنداشته، از وی خواستند تا […]

ادامه مطلب

شاخصه های ظاهری خوارج

همان طوری که خوارج در فکر و عقیده، خصوصیات و ممیزات ویژه ای داشتند در ظاهر هم دارای خصوصیاتی بودند. چنان که از سخنان پیغمبر (ص) در هنگامى که خوارج را وصف می فرمودند، معلوم مى‏شود. آن حضرت فرمود: ایشان از دین به در می روند همچنان که تیر از نشانه و علامت ایشان تسبید […]

ادامه مطلب

جهل و کج فهمی خوارج

یکی از ویژگی های خوارج، کج فهمی آنان بود. به دلیل همین کج فهمی بود که امام علی (ع) در زمان رحلت در وصیتشان به فرزندش حسن (ع) مى‏گوید: «و لا تقاتلوا الخوارج بعدى، فلیس من طلب الحقّ فأخطأه کمن طلب الباطل فأدرکه. بعد از من با خوارج نبرد نکنید؛ زیرا کسى که در جست­وجوى […]

ادامه مطلب

تنگ نظری خوارج

خوارج مردمى تنگ نظر و کوته بین بوده و در افقى بسیار پست فکر مى‏کردند. اسلام و مسلمانى را در چهاردیوارى اندیشه‏هاى محدود خود محصور کرده بودند. مانند همه کوته نظران دیگر مدعى بودند که همه بد مى‏فهمند و یا اصلًا نمى‏فهمند و همگان راه خطا مى‏روند و همه جهنمى هستند. این گونه کوته نظران، […]

ادامه مطلب

خوارج

فراگیر‏ترین نام برای این گروه، نام خوارج است. این نام از حدیث معروفی از پیامبر (ص) اقتباس شده که فرمود: سَیَخْرُجُ قَوْمٌ یَمْرُفُونَ مِنَ الدّین؛ به‌زودی قومی خروج می‌کنند که آنها از دین بیرون رفته‏اند. همچنین از این نظر که آنان بر امیرمؤمنان علی(ع) خروج کردند، به آنها خوارج گفته می‏شود.[۱] شهرستانی در تعریف اصطلاحی […]

ادامه مطلب

مارقین (خوارج)

مرق در لغت عرب به معناى خروج است. چنانچه می گویند که «مرق السهم من القوس»؛ یعنى تیر از کمان‏ بیرون رفت. امّا مارقین جماعت خوارج را می گویند که در ایام خلافت آن حضرت (ع) از اطاعت ایشان بیرون رفتند.[۱] مارقین جمع مارق و صفت فاعلى از مروق، به معناى جستن تیر از کمان […]

ادامه مطلب

مُحَکِّمه (خوارج)

یکی از اسم های دیگر خوارج محکمه می باشد. خوارج‏ را محکّمه‏ می خواندند. چون حکمیت را قبول نکرده و شعار لا حکم الا لله را سر دادند، و از سپاه امام علی (ع) خارج شدند.[۱] [۱]. ابن منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، ج ۱۲ ص ۱۴۲، ناشر، دار صادر، بیروت، چاپ سوم،  ۱۴۱۴ […]

ادامه مطلب

حروریه نام دیگرخوارج

حروریه نام دیگر خوارج است. چنان که شهرستانی در ملل و نحل می نویسد: اسماؤهم: حروریه، و محکمه، و مارقه.[۱] این لقب از آن جهت برخوارج اطلاق می‏شود که نخستین گروه انشعابی از سپاه‏ امیرالمومنین (ع) که دوازده هزار نفر بودند‏ پس از بازی حکمیت و توطئۀ‏سران خوارج، از آن حضرت جدا شدند و با […]

ادامه مطلب