کپی شد
خوشگمانى و بدگمانی نسبت به خداوند سبحان در آیات و روایات
آیاتی از قرآن، گمان بد به پروردگار را نکوهش کردهاست.
میفرماید: و مردان و زنان منافق و مردان و زنان مشرک را که به خداوند گمان بد میبرند، عذاب کند. [1]
و نیز میفرماید: بلکه پنداشتید پیامبر و مؤمنان هرگز به کسان خود باز نمیگردند، و این پندار باطل در دلهایتان آراسته شد و گمان بد بردید و شما قومی نابودشدنی هستید. [2]
روایاتی نیز به موضوع گمان نیک و بد بندگان نسبت به خدای تعالی پرداخته است:
امام على (علیه السلام) میفرماید: «هركسی به خدا گمان نيک بُرد، به بهشت دست يافت و هركسی به دنيا گمان نيک بُرد، به رنج و محنت گرفتار آمد».[3]
امام صادق (علیه السلام) میفرماید: روز قيامت، بندهاى را كه به خويشتن ستم كردهاست، میآورند و خداوند بلندمرتبه به او میفرمايد: «آيا فرمانت ندادم كه از من اطاعت كنى؟ آيا تو را از نافرمانیام نهى نكردم؟».
او میگويد: چرا، اى پروردگار من؛ امّا شهوتم بر من چيره آمد. پس اگر مرا عذاب كنى، به سبب گناه خود من است و تو به من ستم نكردهاى. خداوند، دستور دهد كه او را به دوزخ برند. بنده میگويد: گمان من به تو، اين نبود! خداوند میفرمايد: «گمان تو به من، چه بود؟» بنده میگويد: نيكوترين گمان را به تو داشتم. پس خداوند، دستور میدهد كه او را به بهشت ببرند و میفرمايد: «گمان نيک تو به من، اكنون به دادت رسيد».[4]
امام رضا (علیه السلام) میفرماید: «به خداوند گمان نيک ببر؛ زيرا خداى عزّ و جلّ میفرمايد: من نزد گمان بنده مؤمن خويشم؛ اگر گمانِ او به من نيک باشد، مطابق آن گمان با او رفتار كنم و اگر بد باشد نيز مطابق همان گمانِ بد با او عمل كنم».[5]
[1]. و یعذّب المُنافقینَ و المُنافقات و المُشرکینَ و المُشرکات الظانّین بالله ظنّ السوء، فتح، 6.
[2]. بل ظننتم ان لن ینقلب الرّسول و المُؤمنون الی أهلیهم أبدا و زیّن ذلک في قلوبکم و ظننتُم ظنّ السوء و کنتُم قوماً بُورًا، فتح، 12.
[3]. تمیمی آمدی، عبد الواحد بن محمد، غرر الحکم و درر الکلم، ص 641.
[4]. برقى، احمد بن محمد بن خالد، محاسن، ج 1، ص 25 – 26.
[5]. کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج 2، ص 72.
مباحث مرتبط:
آثار بدگمانی در آیات قرآن، نکوهش بدگمانی به پروردگار، آثار بدگمانی در روایات، نکوهش بدگمانی در روایاتفرم ثبت پیشنهادات و انتقادات
شما می توانید پیشنهادات و انتقادات خود را درباره این مدخل با ما درمیان بگذارید