دایره المعارف اسلام پدیا » جنگ بدر از ديدگاه قرآن
منوی اصلی

جنگ بدر از دیدگاه قرآن

تاریخ: ۱۷ تیر ۱۳۹۸ در باب: تاریخ, تاریخ اسلام

این غزوه جزو معدود جنگ‌هایی است که در قرآن ذکر شده و نمونه‌ای از امدادالهی دانسته شده است.

آیات مربوط به جنگ بدر در دو سوره از قرآن وارد شده اند:

۱لف. سوره آل عمران، آیات ۱۲۳، ۱۲۴، ۱۲۶، ۱۲۷ و ۱۲۸٫

ب. سوره انفال، آیات ۱ الی ۱۹٫

در این مقال مختصر به نحو اجمال به برخی از آیات مربوط به جنگ بدر اشاره می‎شود:

  1. خداوند در آیه ۱۲۳ سوره آل عمران می‎فرماید: «وَ لَقَدْ نَصَرَکُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ … »؛ «خداوند شما را در جنگ بدر یاری کرد در حالی که شما نسبت به آنها ناتوان بودید، پس از خدا بپرهیزید تا شکر نعمت او را به جا آورده باشید».
  2. در آیه ۱۲۴ سوره آل عمران ضمن اشاره به یاری مسلمانان در میدان بدر به وسیله فرشتگان، می‎فرماید:: «إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِینَ أَلَنْ یَکْفِیَکُمْ …»؛ «در آن هنگام که تو، به مؤمنان می‎گفتی آیا کافی نیست پروردگارتان شما را به سه هزار نفر از فرشتگان که (از آسمان) فرود آیند یاری کند».
  3. آیه ۱۲۶ سوره آل عمران: «وَ مَا جَعَلَهُ اللَّهُ إِلَّا بُشْرَى لَکُمْ …»؛«و خدا وعده [یارى و پیروزى‏] را جز بشارتى براى شما و براى آنکه دل‏هایتان به آن آرامش یابد قرار نداد و یارى و نصرت جز از سوى خداى تواناى شکست‏ناپذیر و حکیم نیست».
  4. خداوند حکیم در آیه یک سوره انفال که مربوط به اختلافی است که بین گروهی از مسلمانان در تقسیم غنائم جنگ بدر پدید آمد، می‎فرماید: «یَسْئَلُونَکَ عَنِ الْأَنْفالِ …»؛ « از تو درباره انفال؛ [یعنى غنایم جنگى و هر گونه مالى که مالک معینى ندارد] مى‏پرسند، [که مالک آنها کیست و چگونه باید تقسیم شود؟] بگو: [مالکیّتِ حقیقىِ‏] انفال ویژه خدا و پیامبر است، پس اگر مؤمن هستید [نسبت به انفال‏] از خدا پروا کنید و [اختلاف و نزاع‏] بین خود را [درباره آن‏] اصلاح نمایید، و از خدا و پیامبرش اطاعت کنید».
  5. در آیه ۵ این سوره می‌فرماید: «کَما أَخْرَجَکَ رَبُّکَ مِنْ بَیْتِکَ …»؛«همان گونه که پروردگارت تو را به درستى و راستى از خانه‏ات [به سوى جنگ بدر] بیرون آورد در حالی که گروهى ازمؤمنان [از رفتن به جنگ‏] ناخشنود بودند [همان گونه گروهى از آنان از کیفیتِ تقسیمِ غنایم جنگى ناخشنود هستند]».
  6. آیه ۶ این سوره می‌فرماید: «یُجادِلُونَکَ فِی الْحَقِّ …»؛ «پس از آنکه حق [بودنِ انگیزه‏هاى رفتنت به جنگ بدر] روشن شد با تو در این حقّ [روشن و آشکار] مجادله و ستیزه مى‏کنند [تا رأى خود را در ترک جنگ به عنوان اینکه جنگى نابرابر است، تحمیل کنند، چنان از شرکت در جنگ ترسیده بودند] که گویا به سوى مرگ رانده مى‏شوند و آن را با چشم خود مى‏بینند!!».
  7. آیه ۷ این سوره می‌فرماید: «و اذا یعدکم اللّه …»؛ «و [یاد کنید] هنگامى را که خدا پیروزى بر یکى از دو گروه [سپاه دشمن یا کاروان تجارتى قریش‏] را به شما وعده داد و شما دوست داشتید بر کاروان تجارتى قریش دست یابید، ولى خدا مى‏خواست پیروزى در میدان جنگ را با فرمان نافذى [که دایر بر پیروزى مؤمنان و شکست دشمنان جارى ساخته بود] تحقّق دهد و ریشه کافران را قطع کند».
  8. خداوند در آیه ۸ این سوره اشاره به امدادهای غیبی در جنگ بدر نموده و می‎فرماید: لیحقّ الحقّ و َ یُبْطِلَ الْباطِل …»؛ «تا حق را ثابت [و پابرجا و استوار نماید] و باطل را نابود سازد، هر چند مجرمان خوش نداشته باشند».
  9. آیه ۹ این سوره می‌فرماید: «اذا تستغیثون ربّکم …»، «[یاد کنید] هنگامى را که [در حال مشاهده دشمنِ تا دندان مسلح با دعا و زارى‏] ازپروردگارتان یارى خواستید و او درخواست شما را اجابت کرد که من مسلماً شما را با هزار فرشته که پى در پى نازل مى‏شوند، یارى مى‏دهم».
  10. آیه ۱۰ این سوره می‌فرماید: «و ما جعله اللّه الا بشری لکم …»؛ «و خدا آن [وعده یارى‏] را فقط مژده و نویدى براى شما قرار داد و نیز براى آنکه دل‏هایتان به سبب آن آرامش یابد و گرنه پیروزى فقط از سوى خدا است؛ زیرا خدا تواناى شکست‏ناپذیر و حکیم است».
  11. آیه ۱۰ این سوره می‌فرماید: «اذ یغشیکم النعاس …»؛ «و [یاد کنید] هنگامى را که به سبب امنیت و آرامشى که ازسوى خدا یافتید، خواب سبکى را به همه شما مسلط کرد و برایتان آبى از آسمان نازل کرد تا شما را به وسیله آن [از آلودگى‏ها] پاک کند، و وسوسه شیطان را [که از بدترین آلودگی‌ها است‏] از شما برطرف نماید و دل‏هایتان را استحکام دهد، و گام‏هایتان را به آن استوار و پا برجا کند».
  12. آیه ۱۲ این سوره می‌فرماید: «اذ یوحی ربّک الی الملائکه …»؛ «[یاد کن‏] هنگامى را که پروردگارت به فرشتگان وحى کرد که من با شما هستم، پس مؤمنان را [براى نبرد با دشمن‏] ثابت قدم دارید، [و] به زودى در دل کافران ترس مى‏اندازم. پس سرهایشان را در هم بکوبید و همه انگشتانشان را قطع کنید».
  13. آیه ۱۲ این سوره می‌فرماید: «ذلِکَ بِأَنَّهُمْ شَاقُّوا اللَّه …»؛ «این [کیفر سخت‏] به سبب این است که آنان با خدا و پیامبرش دشمنى و مخالفت کردند و هر کس با خدا و پیامبرش دشمنى و مخالفت ورزد، پس [بداند که‏] یقیناً خدا سخت کیفر است».
  14. خداوند برای تأکید بیشتر، در آیه ۱۴ همین سوره خطاب به مشرکین می‎فرماید:: « ذلِکُمْ فَذُوقُوا …»؛ «این (مجازات دنیا) را بچشید و برای کافران مجازات آتش (در جهان دیگر) خواهد بود».
  15. آیه ۱۵ این سوره می‌فرماید: «یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا إِذا لَقیتُم …»؛ «اى اهل ایمان! هنگامى که با کافران در حالى که بر ضد شما لشکرکشى مى‏کنند روبرو مى‏شوید، به آنان پشت نکنید [و نگریزید]».
  16. آیه ۱۶ این سوره می‌فرماید: «و من یولّهم یومئذ …»؛ «و هر کس در آن موقعیت به آنان پشت کند [و بگریزد]، سزاوار خشمى از سوى خدا شود و جایگاهش دوزخ است و دوزخ بازگشت‏گاه بدى است، مگر [اینکه گریزش براى انتخاب محلى دیگر] جهت ادامه نبرد بادشمن، یا پیوستن به گروهى [تازه نفس از مجاهدان براى حمله به دشمن‏] باشد».
  17. سپس خداوند برای اینکه مسلمانان از پیروزی در بدر مغرور نشوند، در آیه ۱۷ همین سوره می‎فرماید: «فلم تقتلوهم و لکنّ اللّه قتلهم…»؛ «[به کشتن دشمنان بر خود مبالید] شما آنان را نکشتید، بلکه خدا آنان را کشت. [اى پیامبر!] هنگامى که به سوى دشمنان تیر پرتاب کردى، تو پرتاب نکردى، بلکه خدا پرتاب کرد [تا آنان را هلاک کند] و مؤمنان را از سوى خود به آزمایشى نیکو بیازماید؛ زیرا خدا شنوا و دانا است».
  18. آیه ۱۸ این سوره می‌فرماید: «ذلِکُمْ وَ أَنَّ اللَّهَ مُوهِنُ کَیْدِ الْکافِرینَ»؛ «[سرنوشت مؤمنان و کافران از] این [قرار است که دیدید]، و قطعاً خدا سست کننده نیرنگ کافران است».
  19. خداوند بزرگ در آیه ۱۹ بار دیگر اشاره به اختلاف بین گروهی از مسلمانان در مورد غنایم جنگ بدر می‎کند و حوادث جنگ بدر را یاد آوری نموده و می‎فرماید: «ان تستفتحوا فقد جاءکم الفتح …»؛ «[شما اى مشرکان!] اگر پیروزى [آیینِ حق‏] را مى‏خواستید، اینک پیروزى براى آیینِ حق آمد [پس به آن ایمان آورید]، و اگر [از دشمنى و مخالفت با خدا و رسول‏] بازایستید، براى شما بهتر است و اگر [به دشمنى و مخالفت‏] بازگردید، ما نیز [بر ضد شما] بازمى‏گردیم و هرگز جمعیت شما هر چند زیاد باشد، چیزى [از عذاب خدا] را از شما دفع نمى‏کند و یقیناً خدا با مؤمنان است».




کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


3 + = 10