دایره المعارف اسلام پدیا » اقدام آسیه همسر فرعون در نجات جان حضرت موسی (علیه السلام)
منوی اصلی

اقدام آسیه همسر فرعون در نجات جان حضرت موسی (علیه السلام)

تاریخ: ۰۳ اردیبهشت ۱۳۹۷ در باب: تاریخ, تاریخ شخصیت ها

یکی از اقدامات بسیار برجسته جناب آسیه سه بار نجات جان حضرت موسی (علیه السلام) است:

  1. نجات از دست فرعونیان: بعد از آنکه مادر موسی (علیه السلام) بر اساس الهام الهی، کودکش را به دریا انداخت،[۱] به دختر خود؛ خواهر موسی گفت: «دنبال صندوقچه برو و ماجرا را پی‌گیری کن».[۲] خواهر موسی (علیه‌السّلام) دستور مادر را انجام داد و از دور مراقب برادر بود. پس از مدتی که صندوق حامل کودک روی آب شناور بود، به منطقه ای رسید که فرعونیان آن را دیده، از آب گرفته نزد فرعون بردند. آنها همین که در صندوق را باز کردند، نوزادی پسر را در آن مشاهده کردند. گروهی از حامیان فرعون که در کاخ فرعون حاضر بودند، فرعون را تحریک نموده و گفتند: ظاهراً این طفل همان پسر بنی اسرائیلی است که تو دنبالش هستی و باید او را به قتل برسانی! فرعون هم تحت تأثیر کلام آنها قرار گرفت و مصمم شد تا موسی را بکشد! ولی آسیه میانجی‌گری نموده و مانع از این عمل شنیع شد؛ «همسر فرعون (چون دید آنها قصد کشتن کودک را دارند) گفت: (او) نور چشم من و تو است! او را نکشید شاید براى ما مفید باشد، یا او را به عنوان پسر خود برگزینیم! …».[۳] در اینجا خواهر موسی (علیه السلام) بسیار شاد شد که برادر کوچکش از خطر آب و فرعونیان نجات یافت. اما طولی نکشید که احساس کردند نوزاد گرسنه است و نیاز به شیر دارد. به دستور آسیه و فرعون، مأموران به دنبال یافتن دایه حرکت کردند، امّا عجیب اینکه چندین دایه آوردند، ولی نوزاد، سینه هیچیک از آنها را نگرفت. مأموران همچنان در جست وجوی دایه بودند که ناگهان در فاصله نه چندان دور به دختری برخورد کردند که گفت: «من خانواده‌ای را می‌شناسم که می‌توانند این کودک را شیر دهند و سرپرستی کنند».[۴]

این در حالی بود که مأموران که او را نمی‌شناختند؛ لذا با راهنمایی او نزد مادر موسی (علیه السّلام) رفتند و او را به کاخ فرعون آوردند تا به نوزاد شیر دهد. نوزاد را به او دادند، نوزاد با اشتیاق تمام، پستان او را گرفت و شیر خورد. از این رو همه حاضران خوشحال شدند و به مادر موسی (علیه السّلام) آفرین گفتند. از آن پس مادر موسی، موسی (علیه‌السّلام) را به خانه‌اش برد و به او شیر داد؛ (یا به کاخ فرعون رفت و آمد می‌کرد و به موسی شیر می‌داد). به این ترتیب خداوند به وعده‌اش وفا کرد که به مادر موسی (علیه السّلام) فرموده بود: «او را به دریا بیفکن، ما او را به تو برمی‌گردانیم».[۵]

  1. نجات از چنگال فرعون: روزی حضرت موسی (علیه السلام) در دوران شیرخوارگی در آغوش فرعون بود که با دست خویش، ریش فرعون را گرفت و کشید و مقداری از موی ریش او کنده شد و سیلی محکمی به صورت فرعون زد. به گفته برخی در همین حال حضرت موسی (علیه السلام) با چوب کوچکی بازی می‌کرد با همان چوب بر سر فرعون کوبید. فرعون خشمگین شد و گفت: این کودک، دشمن من است. همان دم به دنبال جلّادان فرستاد تا بیایند او را بکشند. آسیه به فرعون گفت: دست بردار، این نوزاد است و خوب و بد را نمی‌فهمد. پس برای اینکه حرف مرا تصدیق کنی، یک قطعه یاقوت و یک قطعه ذغال آتشین نزدش بگذار! اگر یاقوت را برداشت، معلوم می‌شود که می‌فهمد و اگر آتش را برداشت، معلوم می‌شود، نمی‌فهمد. آنگاه آسیه همین کار را کرد و موسی دست به طرف یاقوت دراز کرد، ولی جبرئیل دست او را به طرف آتش برد و او ذغال آتشین را برداشت و به دهان گذاشت. در این جریان، زبانش سوخت. آنگاه خشم فرعون فرو نشست و از کشتن او منصرف شد.[۶]
  2. مطابق بعضی از روایات؛ روزی حضرت موسی (علیه السّلام)، عطسه کرد. سپس بی‌درنگ گفت: «الحمد للّه». فرعون از شنیدن این سخن عصبانی شد و به وی سیلی زد. موسی ریش بلند فرعون را گرفت و کشید. فرعون سخت عصبانی شد و تصمیم گرفت او را به دست جلّادان بسپرد تا او را بکشند. آسیه همسر فرعون، پادرمیانی کرد و به عنوان اینکه موسی کودک است و به کارهای خود متوجّه نیست، او را از چنگال فرعون نجات داد.[۷]

[۱]. «ما به مادر موسى الهام کردیم او را شیر ده و هنگامى که بر او ترسیدى، وى را در دریا (ى نیل) بیفکن و نترس و غمگین مباش، که ما او را به تو بازمى‏گردانیم و او را از رسولان قرار مى‏دهیم!»؛ قصص، ۷٫

[۲]. «و (مادر موسى) به خواهر او گفت: وضع حال او را پیگیرى کن! او نیز از دور ماجرا را مشاهده کرد در حالى که آنان بى‏خبر بودند»؛ قصص، ۱۱٫

[۳]. همان، ۹٫

[۴]. «ما همه زنان شیرده را از پیش بر او حرام کردیم (تا تنها به آغوش مادر بازگردد) و خواهرش (که بیتابى مأموران را براى پیدا کردن دایه مشاهده کرد)، گفت: آیا شما را به خانواده‏اى راهنمایى کنم که مى‏توانند این نوزاد را براى شما کفالت کنند و خیرخواه او باشند؟!». قصص، ۱۲٫

[۵]. همان، ۱۳٫

[۶]. سیوطى، جلال الدین، الدر المنثور فى تفسیر المأثور، ج ۵، ص ۱۱۹؛ طبرى، محمد بن جریر، جامع البیان فى تفسیر القرآن، ج ۱۶، ص۱۲۱؛ مجلسى، محمد باقر، بحار الأنوار، تحقیق / تصحیح: جمعى از محققان، ج ۱۳، ص ۵۴٫

[۷]. قمى، على بن ابراهیم، تفسیر قمى، تحقیق: موسوى جزایری، سید طیب، ج ۲، ص ۱۳۷٫‏




کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


9 + 9 =