دایره المعارف اسلام پدیا » بنیانگذار و شخصیت برجسته دروزی
منوی اصلی

بنیانگذار و شخصیت برجسته دروزی

تاریخ: ۲۸ آذر ۱۳۹۶ در باب: اسماعیلیه

«حمزه بن علی بن احمد فارسی» حاکم درزی (۳۷۵- ۴۳۳ هـ)، از بزرگان باطنیه و از مؤسسان مذهب درزی است. او فارسی الأصل، از نواحی زوزن و شغلش پیله وری بود. وی پس از آموختن زبان عربی به قاهره رفت و با افراد سرّی پیروان «الحاکم بامر الله» فاطمی ارتباط برقرار نمود. کم‌کم جزو ارکان آن شمرده شد و در پنهان برای آنها کار می کرد و نامه‌شان را به حاکم می‌رساند. تا این که در سال ۴۰۸ هـ که دعوت را آشکار نمود و الوهیت حاکم را اعلام نمود و خودش را فرستاده و رسول او معرفی نمود. حاکم نیز او را داعی الدعاه قرار داد تا آن زمان که حاکم هلاک شد و پسرش «الظاهر لإعزاز دین اللَّه» در سال ۴۱۱ هـ جای او نشست. در این هنگام  حمزه بن علی از دعوت دست برداشت. الظاهر نیز از او تبری جست؛ به همین جهت،  وی در سال ۴۱۴ هـ مجبور به هجرت شد و در سرزمین شام اقامت نمود. برخی از پیروانش نیز به وی پیوستند و بیشترشان در سوریه در ناحیه‌ای که بعدا به «جبل الدروز» نامیده شد، مستقر شدند و خودشان به دروز نامیده شدند. نزد آنان، حمزه، اوّلین از معصومان پنج گانه و مکنای به عقل است.

برای او کتاب‌های متعددی پیرامون مذهب، دعوت حاکم و رد مخالفانش گزارش شده که عبارتند از:

۱- «الواقعه» فی الرد على الفاسق النصیری.

۲- «الرضا و التسلیم» و فیها ذکر الدرزی محمد بن إسماعیل و عصیانه.

۳- «التنزیه» لإظهار تنزیه الإله عن کلّ وصف و إدراک، و فیها ذکر وزراء الدین و مضادیهم (أبالستهم) الخمسه.

۴- «رساله النساء».

۵- «الصبحه الکائنه».

۶- «نسخه سجل المجتبى».

۷- «تقلید الرضى سفیر القدره».

۸- «تقلید المقتنى».

۹- «مکاتبه أهل الکدیه البیضاء».

۱۰- «شرط الإمام صاحب الکشف».

۱۱- «التحذیر و التنبیه».

۱۲- «البلاغ و النهایه».

۱۳- «سبب الأسباب و الکنز لمن أیقن و استجاب».

حمزه زمانی که به شام کوچ کرد و رابطه وی با شیعیان حاکم در مصر منقطع شد، از نوشتن دست کشید. وی در سال ۴۳۳ هـ از دنیا رفت.[۱]

[۱]. سبحانی، جعفر، بحوث فی الملل و النحل، ج ‏۸، ص ۳۵۸ و ۳۵۹٫




کلیدواژه ها: , , ,



ثبت نظر


+ 4 = 9