دایره المعارف اسلام پدیا » حواریون و اصحاب حضرت عیسی (علیه السّلام)
منوی اصلی

حواریون و اصحاب حضرت عیسی (علیه السّلام)

تاریخ: ۱۹ مهر ۱۳۹۶ در باب: عیسی (ع)

حضرت عیسی (علیه السلام)؛ به جهت جایگاه والای خود، اصحاب و یارانی داشته که برخی از آنها جزو یاران خاص آن حضرت بوده‌اند که در ذیل به آنها اشاره می شود:

حواریون و شخصیت آنها

لقب یاران خاص حضرت عیسی (علیه السلام)، «حَواری» است که جمع آن «حواریون» یا «حواریین» می باشد. در قرآن کریم، واژه «حواریون» سه بار[۱] و «حواریین» دوبار[۲] ذکر شده که در همه موارد برای اشاره به یاران خاص حضرت عیسی (علیه السلام) است.

قرآن کریم، در عباراتی مدح آمیز و کوتاه و با تعابیری تقریبا مشابه، درباره ایمان و یاری رساندن حواریون به خدا و رسولش، سخن به میان آورده و ایشان را افرادی مؤمن و نمونه، از حیث اجابت دعوت خدا و پیامبرش معرفی نموده است.[۳]

در متون حدیثی شیعه نیز، به مناسبت‌های گوناگون، از حواریون عیسی (علیه السلام) سخن به میان آمده است. امام رضا (علیه السلام) در پاسخ به پرسش راوی درباره وجه نام‌گذاری حواریون فرمود: «اما مردم (عامّه) می‌گویند که ایشان را براى آن جهت حوارى می‌نامند که لباس‌شوى بودند و لباس‌ها را به شستن از چرک و کثافات پاک می‌کردند، و این اسمى است مشتق از (خُبز حُوار) یعنى نان سفید خالص، و لیکن ما (ائمه) می‌گوئیم براى آن جهت ایشان را حواریون نامیدند که هم خود خالص شده بودند و هم دیگران را به‌ موعظه و نصیحت و پند و اندرز از اخلاق بد و آلودگى به گناهان پاک می‌نمودند (و بر حذر می‌داشتند).».[۴]

تعداد حواریون

به نظر می رسد میان مفسران قرآن کریم، بر سر تعداد حواریون اختلافی نیست و همگی، ایشان را دوازده تن برشمرده‌اند.[۵] در برخی تفاسیر نام‌های آنان به این ترتیب ذکر شده است: «۱- پطرس ۲- اندریاس ۳- یعقوب ۴- یوحنا ۵- فیلوپس ۶- برتولولما ۷- توما ۸- متى ۹- یعقوب ابن حلفا ۱۰- شمعون، ملقب به «غیور» ۱۱- یهودا برادر یعقوب ۱۲- یهوداى اسخریوطى که به مسیح خیانت کرد».[۶]

برخی نیز اسامی زیر را نقل کرده اند: «۱٫ شمعون الصفا ۲٫ شمعون القنانی ۳٫ یعقوب بن زندی ۴٫ یعقوب بن حلقی (حلفا) ۵٫ قولوس (فیلیفوس) ۶٫ مارقوس ۷٫ یوحنا ۸٫ لوقا ۹٫ توما ۱۰٫ اندراوس (اندرواس) ۱۱٫ برثملا (مصحف برثلما) (برطلمی) ۱۲٫ متی.[۷]

امام رضا (علیه السلام)  در مناظره با عالم مسیحی (جاثلیق)، عده حواریون را دوازده تن برشمرده و بافضیلت‌ترین و داناترین آنها را لوقا دانسته است.[۸]

=[۱]. آل عمران، ۵۲؛ مائده، ۱۱۲؛ صف، ۱۴.

[۲]. مائده، ۱۱۱؛ صف، ۱۴.

[۳]. آل عمران، ۵۲؛ مائده، ۱۱۱؛ صف، ۱۴.

[۴]. صدوق، محمد بن على‏، علل الشرائع‏، ج ۱، ص ۸۰‏ و ۸۱؛ صدوق، محمد بن على‏، عیون أخبار الرضا (علیه السلام)، ‏محقق / مصحح: لاجوردى، مهدى، ج ۲، ص ۷۹٫‏

[۵]. بلخى، مقاتل بن سلیمان، تفسیر مقاتل بن سلیمان، تحقیق: شحاته، عبداللّه محمود، ج ۱، ص ۵۱۷؛ طبرسى، فضل بن حسن، مجمع البیان فى تفسیر القرآن،  مقدمه: بلاغی، محمد جواد، ج ۲، ص ۷۵۷؛ فخر رازى، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، ج ۲۹، ص ۵۳۲٫

[۶]. مکارم شیرازى، ناصر، تفسیر نمونه، ج ۲، ص ۵۶۵  و ۵۶۶، به نقل از إنجیل متّى و لوقا، باب ۶٫

[۷]. ابن الجوزی، عبد الرحمن بن علی، المدهش، محقق: قبانی، مروان، ج ۱، ص ۶۵٫

[۸]. صدوق، محمد بن على‏، التوحید، محقق / مصحح: حسینى، هاشم، ص ۴۲۱٫




کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


4 + 6 =