دایره المعارف اسلام پدیا » ایجاد تقابل و اختلاف
منوی اصلی

ایجاد تقابل و اختلاف

تاریخ: ۱۶ خرداد ۱۳۹۵ در باب: فرقه شیخیه

یکی از علل پیدایش فرقه شیخیه را می توان در رفتار شاگردان شیخ احمد احسایی جستجو کرد. هر کس نگاهی گذرا به تاریخ فرقه شیخیه بیندازد، این سؤال را مطرح خواهد کرد که اگر شاگردان شیخ احمد؛ مانند سید کاظم رشتی، کریم خان قاجار، محمدباقر خندق آبادی و پیروان اینها، واقعاً ادامه دهنده راه شیخ احمد احسایی بودند، چرا همانند او عمل نکردند؛ زیرا شیخ احمد بعد از واقعه قزوین و تکفیر وی از سوی شهید ثالث، به هیچ وجه در صدد منازعه، مقابله و ایجاد فرقه و … برنیامد و فرزندانش نیز همانند پدر، وارد گود قوم گرایی و فرقه سازی نشدند، اما سید کاظم رشتی بعد از مرگ شیخ، کاسه داغ‎تر از آش و دایه مهربان‎تر از مادر شده، به تأسیس فرقه شیخیه اقدام کرد و با استفاده از نام شیخ، قدم در راه شهرت‎طلبی و فرقه‎سازی گذاشت و چنان نزاعی به وجود آورد که پیکر نحیف جامعه اسلامی تاب آن را نداشت و تنها استعمار انگلیس و حکومت عثمانی سنی از آن سود ‎بردند.

به عنوان نمونه: بعد از شروع نزاع شیخیه با شیعیان که متشرعه نامیده می‎شدند درگیری‎های بسیاری میان دو گروه در گرفت که مشهور به نزاع بالا سری و پایین سری شد و ریشه این اختلاف به این مسئله باز می‎گشت که آیا می‎توان بالای سر ضریح امام  (علیه السلام) نماز خواند یا نه؟ که شیخیه قائل بودند: نمی‎توان بالای سر ضریح امام (علیه السلام) نماز خواند.[۱]

همچنین بعد از مرگ سید کاظم رشتی، نزاعی بر سر جانشینی وی و تصاحب مسند رکن رابع در شیخیه درگرفت که منجر به تقابلی بین پیروان فرقه شیخیه شد. عده ای از شیخیه به کریم خان کرمانی گرویدند و شیخیه کرمان را تشکیل دادند، عده ای به سید علی محمد باب پیوسته و فرقه بابیه را تأسیس نمودند. گروهی در آذربایجان ادعای جانشینی نمودند و شیخیه آذربایجان را اعلام نمودند. بعضی در همدان، شیخیه باقریه را به راه انداختند. اگر واقعا قصدی نداشته و  برای رضای خدا حرکت می کردند، این همه تقابل و اختلاف با یکدیگر چه معنا داشت و به چه دلیل بود؟

[۱]. کتابخانه دیجیتالی تبیان.




کلیدواژه ها: ,



ثبت نظر


6 + 6 =