دایره المعارف اسلام پدیا » ‏دحو الارض در روایات
منوی اصلی

‏دحو الارض در روایات

تاریخ: ۰۸ مهر ۱۳۹۲ در باب: دحو الارض

روایات فراوانی به بحث دحو الارض پرداخته و پیرامون آداب و احکام و فضایل آن سخن به میان آورده اند، اما از میان همه آنها در این مقال کوتاه اشاره مختصری به برخی از آنها می کنیم.

۱٫امام علی (علیه السّلام) در بخشی از یک خطبه عمیق و پرمغز، می فرماید: «(سپاس خدای را که) زمین را در امواج شدید و با صولت و در دریاهاى پر آب فرو برد، در حالى که موج هاى عظیم آن دریاها به هم مى‏خوردند، و امواج بلند آن که در حال پس زدن و دفع یک دیگر بودند، به هم مى‏کوفتند و مانند شتران نر، در موقع هیجان و مستى، کف به وجود مى‏آوردند. پس سرکشى آب به خاطر سنگینى زمین حالت فروتنى گرفت، و چون زمین به سینه خود به روى آب قرار گرفت، اضطراب و هیجان آب فرو نشست و چون با شانه خود؛ مانند حیوانى که در خاک بغلتد، بر روى آب درغلتید آب آرام گرفت؛ (زیرا زمین با پشت بر آن مى‏غلطید). آب پس از هیجان و اضطراب امواجش آرام و مغلوب شد و در دهنه خوارى مطیع و اسیر گشت. زمین گسترده شده در میان آن آب پر موج ساکن شد و آب را از نخوت و کبر و از باد دماغ و سرکشى و تجاوز باز داشت و دهان آن را که پر موج بود بست و آب از آن همه هیجان و هیبت و جست و خیز به جاى خود نشست.

پس از آن که هیجان آب از زیر اطراف زمین ساکن شد و کوه هاى بلند سرکشیده را که بر دوش زمین قرار داشت بر روى خود حمل نمود، خداوند آب هاى چشمه‏ها را از بالاى بینى‏هاى زمین (قله کوه ها) به جریان انداخت، و در پهن دشت‏ها و رودخانه‏ها سرازیر ساخت، و حرکات زمین را با کوه هاى لنگر انداخته، و به وسیله صخره‏هاى بزرگ سر به فلک برداشته، تعدیل نمود. زمین به علّت نفوذ کوه ها در پهنه آن و به خاطر فرو رفتن ریشه کوه ها در اعماق آن، و سوار شدن آن صخره‏هاى بزرگ بر گردن و طبقات زیرین آن، آرامش و استقرار یافت و تمام نیازمندیهاى اهل زمین را از دل زمین بیرون آورد. سپس بلندی هاى زمین را که بى‏گیاه بود و آب چشمه‏ها به آن نمى‏رسید و …».[۱]

آنچه در این بخش از این خطبه شریف در این گفتار نقل شد، اشاره مستقیم امیر المؤمنین به بحث دحو الارض و گسترش زمین در گذشته است.

۲٫ اسحاق بن عبد اللَّه علوى عریضى[۲] می گوید: پدرم با عموهایم سوار بر مرکب شده خدمت حضرت على بن محمّد «امام هادی» (علیهما السلام) رسیدند. ایشان در آن چهار روزى که در سال روزه گرفته مى‏شود با هم اختلاف داشتند. در آن موقع امام (علیه السّلام) در صریا ساکن بود و هنوز به سامرا نرفته بود. امام (علیه السلام) فرمود: آمده‏اید از روزهائى که در سال روزه گرفته مى‏شود سؤال کنید؟ عرض کردند: فقط براى همین آمده بودیم. فرمود: هفدهم ربیع الاول روزى است که پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله) متولد شده و روز بیست و هفتم رجب روزى که پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله) به نبوت مبعوث گردید و روز بیست و پنجم ذى قعده که روز گسترده شدن زمین (دحو الارض) است و روز هیجدهم ذیحجه که روز عید غدیر است.[۳]

۳٫ در روایتی از امیر مؤمنان علی(علیه السلام) نقل شده است:«خداوند تعالی در روز بیست و پنجم ذی القعده کعبه[۴] را بر زمین نازل فرمود و این اولین  رحمت خدا بود که از آسمان به زمین نازل شد».[۵]

۴٫ در حدیث دیگری از امیر مؤمنان (علیه السلام) نقل شده است:«در آن روز (دحو الارض) اگر گروهی به ذکر خدا بپردازند، خداوند حاجتشان را پیش از آن که متفرق شوند برآورده سازد؛ خداوند در این روز هزار هزار رحمت نازل می‌کند که قسمتی از آن شامل کسانی است که جمع گردند و به ذکر خدا بپردازند و روزش را روزه بدارند و شب آن را عبادت کنند».[۶]


[۱]. نهج البلاغه، محقق: محمد بن حسین، سید رضی، مترجم: انصاریان، حسین، ص ۱۹۷ و ۱۹۸، ناشر: پیام آزادى، چاپ دوم، تهران، ۱۳۸۶ ش.

[۲]. عریض؛ نام دهى در هشت کیلو متری مدینه است.

[۳]. مجلسى، محمد باقر، بحار الأنوار، ج ۹۳، ص ۲۶۶

[۴]. شاید منظور از نزول کعبه به زمین، دستور ساخت آن از جانب حق تعالی به حضرت آدم (علیه السّلام) باشد.

[۵]. ابن طاووس، على بن موسى‏، الإقبال بالأعمال الحسنه، ج ۲، ص ۳۷، محقق / مصحح: قیومى اصفهانى، جواد، ناشر: دفتر تبلیغات اسلامى‏، چاپ اول، قم، ۱۳۷۶ ش.

[۶]. همان، ج ۱، ص ۳۱۰٫




کلیدواژه ها: ,



ثبت نظر


4 + = 10