دایره المعارف اسلام پدیا » وفات ابن سینا
منوی اصلی

وفات ابن سینا

تاریخ: ۳۱ مرداد ۱۳۹۲ در باب: ابن سینا

ابو على سینا در روز جمعه اول ماه رمضان سال ۴۲۸ هجری قمری (۱۰۳۷میلادی)، در سن ۵۸ سالگی و در همدان از این جهان رخت بربست.[۱]

درباره علت مرگ ابوعلی سینا دو گزارش وجود دارد:

۱٫ آن که در اواخر عمر وی، علاءالدوله[۲] بر او خشم گرفت و او را در غل و زنجیر کرد و به زندان انداخت که در آن جا درگذشت.

۲٫ بر اساس این گزارش، ابن سینا دچار بیماری قولنج شد و از آن جا که همیشه می گفت کیفیت زندگی را بر کمیت آن ترجیح می دهد، در مداوای خود کوتاهی کرد تا درگذشت.[۳]

ابوعبید جوزجانی شاگرد ابن سینا در شرح حال وی می گوید:

«زیاده‏روى در شهوات ]از راه حلال[ سرانجام جسم نیرومند شیخ را فرسوده کرد. به هنگامى که علاء الدوله با تاش فرّاش[۴] مى‏جنگید- و ابن سینا همراه وى بود- بیمارى قولنج گریبان شیخ را گرفت. شیخ از ترس آن که مبادا در هنگامه کارزار و فرار امیر، زمین‏گیر شود و از همگامى با او بازماند، در یک روز هشت نوبت دستور تنقیه داد. بر اثر این زیاده‏روى، روده‏هایش زخم شد. چون در کار درمان ورزیده بود، خویشتن را با داروهاى مناسب اندکى بهبود بخشید، اما علیل گشت؛ زیرا از غذا پرهیز نمى‏کرد، و از همنشینی با زنان (از طریق حلال) دست‏بردار نبود. در نتیجه بیمارى قولنج وى گاهى زورآور مى‏شد و زمانى تسکین مى‏یافت، تا آن هنگام که در رکاب علاء الدوله به سوى همدان رهسپار گردید.

در این سفر بیمارى شیخ به شدت گرایید، چون به همدان رسید دانست که نیروى جسمانى خود را چنان از دست داده که دیگر از غذا و دارو کارى ساخته نیست؛ از این رو از درمان خویش دست کشید و گفت: «مدبر تن من از تدبیر فرومانده و درمان بی فایده است». چند روزى بر این حال بود تا دیده از جهان فرو بست. جسمش را در همدان به خاک سپردند. در آن هنگام پنجاه و هشت ساله بود».[۵]

گزارش شده است: وقتی آثار مرگ را مشاهده نمود، از جمیع گناهان توبه نمود و آن‌چه را داشت به فقرا بخشید و غلامان را آزاد کرد و ختم قرآن نمود[۶] و در حال احتضار این رباعی را می‌خواند:

تا باده عشق در قدح ریخته‌اند، وندر پس عشق عاشق انگیخته‌اند

با جان و روان بوعلی مهر علی، چون شیر و شکر به‌ هم بر آمیخته‌اند.

و می‌گفت: آن‌که مردیم و آن‌چه که با خود بردیم، این است که دانستیم که هیچ ندانستیم.[۷]



[۱]. ابن سینا، طبیعیات دانشنامه علائى‏، پیشگفتار: محقق، مهدی، مقدمه و حواشى و تصحیح: مشکوه، سید محمد، ص ۱؛ پژوهشکده باقر العلوم علیه السلام؛ کتاب شرح زندگی ابن سینا.

[۲]. علاءالدوله کاکویه، امیر اصفهان و یزد بود و ابن‌سینا برخی از کتاب‌هایش؛ مانند دانشنامه علائی و معراج‌نامه و مبدأ و معاد فارسی را به نام او نوشت. ر.ک: کتاب شرح زندگی ابن سینا.

[۳]. ر.ک: کتابناک.

[۴]. سپهسالار و امیر نامدار عصر غزنوی. ر.ک: دانشنامه بزرگ اسلامی.

[۵]. ابن سینا، حسین بن عبدالله، ترجمه رساله اضحویه، مترجم: نامعلوم، تصحیح و مقدمه و تعلیق: خدیو جم، حسین، ص ۲۴٫

[۶]. خوانساری، محمد باقر، روضات الجنات فی احوال العلماء و السادات، ج  ٣ .




کلیدواژه ها: , , , ,


۴ نظرات برای “وفات ابن سینا”
  1. سلام، روز شما بخیر
    گفتم شاید از این مشکل در سایتتون با خبر نباشید برای همین کامنت میزنم.
    وقتی کاربری به سایت شما هدایت میشه، سایت شما از اون نام کاربری و رمز عبور میخواد.
    این مشکل به علت قفل کردن نامناسب فایل WP-ADMIN در هاست شما اتفاق افتاده.
    باید چند خط کد به فایل .HTACSES(اگر املاش رو درست نوشته باشم) موجود در پوشه WP-ADMIN اضافه کنید تا این مشکل برطرف بشه.
    شاد باشید

  2. سلام
    از اینکه سایت اسلام پدیا را برای مطالعه روزانه خود انتخاب نموده اید و ما را در بهتر کردن شرایط خدمت رسانی یاری می‌فرمایید کمال تشکر را دارم. لطفا URL صفحه‌ای که این مشکل در آن مشاهده شده را جهت بررسی برای ما ارسال نمایید.
    در حال حاضر در صفحه اصلی و سایر صفحات چنین مشکلی برای ما قابل مشاهده نیست و گزارش مشابه برای ما ارسال نشده است.

  3. ممنونم عالی بود

  4. با سلام از این که مطالب این سایت را مورد مطالعه قرار دادید سپاسگزارم

ثبت نظر


6 + 6 =