دایره المعارف اسلام پدیا » پدر و مادر امام علی (علیه السّلام)
منوی اصلی

پدر و مادر امام علی (علیه السّلام)

تاریخ: ۰۸ تیر ۱۳۹۲ در باب: امام علی(ع)

پدر امام علی (علیه السّلام)، حضرت ابوطالب فرزند عبدالمطّلب فرزند هاشم فرزند عبد مناف فرزند قصی از طائفه قریش است. گفته شده که نام ابوطالب، «عمران» است، ولی نام مشهور ایشان، «عبدمناف» است[۱] و دلیل بر این مطلب، وصیت پدرش عبدالمطلب است که در آن به ابوطالب نسبت به پیامبر اسلام (صلّى اللّه علیه و آله) سفارش کرده، مى‏گوید: «اى عبد مناف پس از خود تو را به [حمایت از] موحدى سفارش مى‏کنم که پس از پدرش بى‏همتا است».[۲] ابوطالب نیز کنیه آن حضرت است که به مناسبت فرزند بزرگش «طالب»، بوده است.[۳] حضرت ابوطالب ۳۵ سال قبل از تولد پیامبر اسلام (صلّى اللّه علیه و آله) دیده به جهان گشود.[۴] وی با عبداللّه پدر حضرت رسول (صلّى اللّه علیه و آله) برادر اعیانى؛ یعنی از یک پدر و مادر بوده‌اند.[۵] پدر ابوطالب، (عبدالمطّلب) جدّ پیامبر اسلام است که همه قبایل عرب وی را به عظمت و بزرگواری می‌شناختند و از او به عنوان مردی با کفایت و مبلِّغ آیین توحید ابراهیمی یاد می کردند. عبدالمطّلب، چنان مورد توجه دنیای آن روز بود که او را با لقب «سید البطحاء»، آقای سرزمین مکه و حومه آن و «ساقی الحجیج»؛ آب دهنده حاجیان خانه خدا و «ابوالساده»؛ پدر بزرگواری‌ها و «حافر الزمزم»؛ کَننده چاه زمزم می خواندند.[۶]

حضرت ابوطالب چهار پسر و دو دختر داشت. طالب پسر بزرگ او بود که از او نسلی باقی نمانده است. دومین فرزند او عقیل و سومین آنها جعفر معروف به جعفر طیار و چهارمین و آخرین فرزند پسر وی، حضرت علی (علیه السلام) است و بین هر کدام از برادران، ده سال فاصله سنی وجود داشته است. دو دخترش یکی «ام هانی» و دیگری «جمانه» است.[۷]

مادر آن حضرت «فاطمه بنت اسد بن هاشم بن عبد مناف»[۸] بوده و او اولین زن هاشمی است که با یک مرد هاشمی ازدواج کرده و برای او فرزند آورد.[۹] بنابراین پدر و مادر حضرت علی (علیه السلام) هر دو هاشمى بودند.[۱۰] فرزندان حضرت ابوطالب همه از فاطمه بنت اسد هستند.[۱۱]


[۱]. عسقلانى، ابن حجر، الإصابه فى تمییز الصحابه، محقق: عبد الموجود، عادل احمد/ معوض، على محمد، ج ‏۷، ص ۱۹۶٫

[۲]. ر.ک: امین عاملى، سید محسن، أعیان الشیعه، ج ‏۱، ص ۳۲۴٫

[۳]. ر.ک: همان.

[۴]. الإصابه فى تمییز الصحابه، محقق: عبد الموجود، عادل احمد/ معوض، على محمد، ج ‏۷، ص ۱۹۶٫

[۵]. ابن الجوزى، تذکره الخواص، ص ۱۴؛ أعیان الشیعه، ج ‏۱، ص ۳۲۴٫ نام مادر آنها فاطمه دختر عمرو بن عائذ بود.

[۶]. ر.ک: مجلسی، محمد باقر، بحار الأنوار الجامعه لدرر أخبار الأئمه الأطهار (علیهم السلام)، محقق: جمعى از محققان، ج ‏۱۵، ص ۱۶۳٫

[۷]. تذکره الخواص، ص ۲۱ و ۲۲٫

[۸]. خوارزمی، موفق بن احمد، المناقب، ص ۴۶٫

[۹]. ابن المغازلی‏، على بن محمد، مناقب الإمام على بن أبى طالب علیهما السلام، ص ۵۷؛ أعیان الشیعه، ج ‏۱، ص ۳۲۵؛

[۱۰]. طبرسی، فضل بن حسن، إعلام الوری بأعلام الهدى، ج ‏۱، ص ۳۰۶؛ سپهرى، محمد، ‏سیرت جاودانه (ترجمه الصحیح من السیره النبی الأعظم)، ج ‏۱، ص ۲۳۴ و ۲۳۵٫

[۱۱]. تذکره الخواص، ص ۲۲٫




کلیدواژه ها: ,



ثبت نظر


+ 9 = 11