دایره المعارف اسلام پدیا » چکیده اخباری گری
منوی اصلی

چکیده اخباری گری

تاریخ: ۰۲ شهریور ۱۳۹۱ در باب: اخباری گری

«اخباری گری» یا «اخبارى»، بر گروهى از فقهاى شیعه اطلاق مى‌گردد که خط مشى عملى آنان در دست­یابى به احکام شرعى و تکالیف الاهى، پیروى از اخبار و احادیث است نه روش‌هاى اجتهادى و اصولى.

با پایان یافتن عصر حضور امامان (علیهم السّلام) و آغاز عصر غیبت صغرا در سال ۲۶۰ (ه‍.ق)، در چگونگى دست­یابى به احکام شرعى، نگرشی پدید آمد که امتداد خط مشى عصر حضور بود و بیشتر یاران ائمّه (علیهم السّلام) بر آن بودند و آن، بسنده کردن به احادیث و عدم تجاوز از آن در دست­ یابى به احکام شرعى بود.

از جهت اعتقادی مکتب اخبارى گری را می توان در محورهاى زیر خلاصه کرد:

۱٫ اخباریان، ادلۀ احکام را تنها کتاب و سنت مى‌دانند. بعضى از آنها نیز دلیل را تنها سنت ذکر مى‌کنند.

۲٫ اجتهاد، نزد اخباریان، حرام است.

۳٫ در نگرش اخبارى، تقلید از غیر معصوم (علیه السّلام) جایز نیست.

۴٫ اخباریان، دست­یابى به احکام شرعى را از راه گمان (ظنّ)، حرام و تنها راه تحصیل احکام را علم و اطمینان مى‌دانند.

۵٫ اخباریان، احادیث را دو قسم مى‌دانند: صحیح و ضعیف.

۶٫ در مکتب اخبارى، تمامى احادیثى که در «کتب اربعه» (کافى، استبصار، من لا یحضره الفقیه و تهذیب) آمده، بلکه در دیگر کتاب‌هاى حدیثى که عالمان بزرگ شیعه آن‌ها را تدوین کرده و به صحّت احادیث نقل شده گواهى داده‌اند، صحیح مى‌باشد و مى‌توان بر طبق آن عمل کرد.

۷٫ در مکتب اخبارى، اشیاء یا حلال هستند یا حرام و یا مشتبه و چنانچه حلیت و حرمت چیزى معلوم نباشد و نصّى از معصومان (علیهم السّلام) دربارۀ آن نرسیده باشد، باید در فتوا، توقّف و در عمل، احتیاط کرد.

شایان ذکر است که علل و عوامل پیدایش و گسترش تفکّر اخباری گری و نقد این تفکر و همچنین آثار منفی و مثبت این رویکرد و تداوم، از جمله مباحث مهمی است که باید به آن پرداخت.








ثبت نظر


5 + 1 =