دایره المعارف اسلام پدیا » عقلی بودن اصول دین در نزد فرق اسلامی
منوی اصلی

عقلی بودن اصول دین در نزد فرق اسلامی

تاریخ: ۲۴ اسفند ۱۳۹۰ در باب: اصول دین

اعتقاد به اصول دین، از باورهای اساسی دین است که منکر و مخالف آنها خارج از دین محسوب می‌شود، اما در این که شناخت اصول دین بر هر کسی لازم است، همه گروه‌های اسلامی اتفاق نظر دارند؛ یعنی همگی معتقدند هر مسلمانی باید اصول دین را بشناسد،[۱] اما در این که به چه دلیل آشنایی و شناسایی اصول دین لازم و واجب است، اختلاف دارند.

شیعه و معتزله لزوم معرفت و شناختن اصول دین را عقلی می‌دانند، اما اشاعره گفته‌اند: دلیل آن نقلی است؛ یعنی معتقدند: آیات قرآن و روایاتی که از رسول خدا (ص) به دست ما رسیده، ما را موظف به شناخت اصول دین کرده است و دلیل عقلی بر لزوم آن وجود ندارد.[۲]

بنابراین از نظر همه مذاهب اسلامی تحقیق در اصول دین بر هر کسی لازم است و نمی‌توان به صرف تقلید اکتفا کرد.

با توجه به دلایل عقلی که شیعه و معتزله بر لزوم تحقیق در دین بیان کرده‌اند؛ وجوب و ضرورت آن همگانی خواهد بود و اختصاص به مسلمانان ندارد؛ یعنی بر هر فرد عاقلی لازم است که در دین و اصول آن تحقیق و جست­وجو کند و آن­چه را می پذیرد، از روی عقل و خرد باشد.



[۱]. فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله سیوری، ارشاد الطالبین، تحقیق سید مهدی رجایی، قم، کتابخانه آیه الله عمویی مرعشی نجفی، ۱۰۴۵ ق؛ محقق حلی، جعفر بن حسن بن سعید، المسلک فی اصول الدین، ص ۱۱۱، مشهد، مجمع البحوث الاسلامیه، اول، ۱۳۷۳ ش؛ تفتازانی، مسعود بن عمر بن عبدالله، شرح القاصد، تحقیق عبدالرحمن عمیره، ص ۳۳، بیروت عالم الکتب، اول، ۱۴۰۹؛ ایجی، عضدالدین قاضی عبدالرحمن، المواقف فی علم الکلام، ج ۱، ص ۲۶۲، بیروت، عالم الکتب.

[۲]. همان.




کلیدواژه ها: ,



ثبت نظر


8 + = 11