دایره المعارف اسلام پدیا » کیفیت توبه
منوی اصلی

کیفیت توبه

تاریخ: ۰۷ آذر ۱۳۹۰ در باب: زنا

توبه از هر گناه باید متناسب با آن گناه صورت بگیرد، فى المثل توبه کسى که نماز و روزه و حج و زکات و سایر عبادات را در گذشته ترک کرده قضا کردن همه آن‏هاست و توبه کسى که به هر عنوان مال مردم و حق بندگان الهى را برده بازگرداندن آن مال و آن حق به مردم است و هم چنین است سایر گناهان و امورى که از باب غفلت بر انسان گذشته است . گناهانى که خداوند حد براى آن‏ها مقرر داشته مانند زنا، واجب نیست کسى براى جبران گناهش نزد حاکم شرع اقرار کند تا بر او حد جارى نماید، بلکه توبه زناکار، پشیمانى از گناه و عزم برترک آن در آینده و سعى در استغفار مى‏باشد. در این جهت فرقى بین زنا و گناهان دیگر نیست. توبه می بایست به کیفیت نصوح باشد یعنی کامل و دائمی و غیر قابل برگشت باشد ، توبه ای که توبه کننده در راه خیر و صلاح خویش قدم گذارد و موجب عبرت دیگران شود.

در ویژگی توبه نصوح حضرات اهل بیت صلوات الله علیهم اجمعین فرموده اند.

رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمودند:

أن یتوب التّائب ، ثم لایرجع فی ذنب ، کما لایعود اللّبن الی الضّرع.[۱]

اینکه توبه کننده توبه کند سپس به طرف گناه برنگردد آنگونه که شیر به پستان برنمیگردد.

امام صادق علیه السلام فرمودند: هو ان یتوب الرجل من ذنب و ینوی ان لایعودالیه ابدا.[۲]

توبه عبارت از یک ندامت و پشیمانی است که اعتراف و اعتذار را در پی دارد و مانع از بازگشت به اعمال مجرمانه و گناه می شود.

کافى از ابى صباح کنانى روایت کرده؛ معناى آیه « اى مؤمنین بدرگاه خدا از روى خلوص توبه کنید تا خدا گناهان شما را محو کند).[۳]را از حضرت صادق (ع) سؤال نمودم فرمود؛ توبه نصوح آن است که بنده از گناه خود توبه کند و دیگر آن گناه را مرتکب نشود و بر نگردد به سوى آن و تکرار ننماید و باطن او بهتر از ظاهرش باشد. عن علىّ(ع) إنّ التوبه یجمعها ستّه أشیاء: على الماضی من الذنوب، النّدامه و للفرائض، الإعاده و ردّ المظالم و استحلال الخصوم و أن تعزم على أن لا تعود، و أن تذیب نفسک فى طاعه اللّه، کما ربّیتها فى معصیه اللّه و أن تذیقها مراره الطاعات کما أذقتها حلاوه المعاصىّ .

از على (ع) روایت است که توبه کامل با انجام دادن شش کار ممکن است:

۱- پشیمانى از گناهان گذشته

۲- اعاده کردن اعمال واجب که فوت شده است

۳- برگرداندن مال هایى که از دیگران تصاحب کرده است

۴- درخواست حلالیت از دشمنان

۵- تصمیم بگیرد که به گناه بر نگردد

۶- خود را در بندگى خدا آب کند چنان که در معصیت خدا پرورش داده است و تلخى عبادات را به خود بچشاند چنان که شیرینى گناهان را چشانیده است[۴]



[۱]. طباطبائی، سید محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ج‏۱۹، ص ۳۴، دفتر انتشارات اسلامى جامعۀ مدرسین حوزه علمیه قم ، قم، چاپ پنجم، ۱۴۱۷ ق.

[۲]. شیخ صدوق، معانی الأخبار، ‌ص ۱۷۴، دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم‌، قم، ۱۴۰۳هـ‍ ق‌.

[۳]. تحریم، ۸٫ «یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا تُوبُوا إِلَى اللَّهِ تَوْبَهً نَصُوحا».

[۴]. نجفى، حسن (کاشف الغطاء)، ا‌نوار الفقاهه، کتاب الشهادات‌، ص ۴۸، مؤسسه کاشف الغطاء‌، نجف اشرف – عراق، چاپ اول، ۱۴۲۲هـ ق.




کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


+ 8 = 12