دایره المعارف اسلام پدیا » مفهوم شناسی سید
منوی اصلی

مفهوم شناسی سید

تاریخ: ۲۹ آبان ۱۳۹۰ در باب: سادات و ذریه پیامبر (ص)

سیّد در لغت به معنای «آقا»، «بزرگوار»، «رئیس» بوده[۱] و در اصطلاح، از القابى است که در عرف فارسى زبانان و شیعه، کسانى که نسبشان به واسطۀ فاطمۀ زهرا سیّده النّساء (علیها السلام) به رسول خدا (صلّى اللّٰه علیه و آله و سلّم) منتهى مى‌شود و بر سائر علویّین نیز که به واسطۀ حضرت عبّاس یا جناب محمّد حنفیّه نسبشان به امیر المؤمنین (علیه السّلام) مى‌رسد احتراما گفته مى‌شود، بلکه بر سایر هاشمیّین مانند کسانى که نسبشان به جناب جعفر طیّار و عقیل مى رسد نیز سیّد مى گویند و این یک نوع احترام از منتسبین به رسول خدا (صلّى اللّٰه علیه و آله) و از خاندان بنى هاشم است چنانچه شیعه و اهل سنّت، سادات خصوص علویّین بالأخصّ فاطمیّین را شرفاء مى‌گویند و به کسى که از اولاد حضرت امام حسن مجتبى (علیه السّلام) باشد شریف حسنى و به کسى که از اولاد حضرت امام حسین (علیه السّلام) باشد شریف حسینى گفته مى‌شود و فرزند سیّدۀ علویّه نیز اگر چه در عرف، سیّد و شریف، نامیده نمى‌شود به واسطۀ مادرش به این دودمان شریف و حضرت رسول (صلّى اللّٰه علیه و آله و سلّم) انتساب دارد و اگر مادرش از اولاد فاطمۀ زهرا (علیها السلام) باشد از فرزندان پیغمبر (صلّى اللّٰه علیه و آله) محسوب است بلى فقط کسانى که به وسیلۀ پدر هاشمى هستند استحقاق خمس دارند.[۲]


[۱]. قرشى، سید على اکبر، قاموس قرآن، ج ۳، ص ۳۵۰، دار الکتب الإسلامیه، چاپ ششم، تهران، ۱۳۷۱ش؛ طریحى، فخر الدین،‏ مجمع البحرین، ج۳، ص ۷۱، چاپ سوم، تهران، ۱۳۷۵ش؛ فرهنگ ابجدی عربی – فارسی، ص ۵۰۷(کتاب نامه تکمیل شود).

[۲]. مجمع المسائل (گلپایگانی)، ج‌۱، ص، ۳۹۲(کتاب نامه تکمیل شود).




کلیدواژه ها: , , ,



ثبت نظر


2 + 4 =