دایره المعارف اسلام پدیا » مفهوم شناسی خمس
منوی اصلی

مفهوم شناسی خمس

تاریخ: ۱۴ آبان ۱۳۹۰ در باب: خمس

خمس در لغت به معنای«یک پنجم» و جمع آن «اخماس» است.[۱]

و در اصطلاح فقه عبارت است از: پرداخت یک پنجم اموال و در آمدی که از راه زراعت، صنعت، تجارت، پژوهش و یا از راه های کارگری و کارمندی و… به دست می آید و زاید بر مخارج زندگانی باشد، به مستحقان خاص آن.[۲]
و نکته قابل ذکر این است که: از مجموعه تعریف های فقها پیرامون واژه خمس، نکات زیر به دست می آید:
الف) خمس یکی از واجبات مسلّم و ضروریات دین، مانند نماز و روزه است.
ب) خمس برای بنی هاشم یک حق مالی است که به احترام آنها به جای زکات، به ایشان داده می شود.
ج) خمس فقط به فرزندان بنی هاشم داده می شود.
د) خمس واجبی است که از قرآن، سنت و از اجماع ثابت است. [۳]



[۱] . ابن منظور، محمدبن مکرم، لسان العرب، ج ۶، ص۷۰، قم، ادب الحوزه، ۱۴۰۵٫

[۲]. محمد خزائلی، احکام قرآن، ص۴۵۵، سازمان انتشارات جاویدان، ۱۳۶۱ش.

[۳].  شهید اول، محمدبن مکی، الدروس الشرعیه، ج۱، ص ۲۵۸، قم، مؤسسه نشر اسلامی، ۱۴۱۲؛ میرزاابوالقاسم قمی، غنایم الایام، ج ۴، ص ۲۷۹، مکتب الاعلام الاسلامی، قم، ۱۴۱۷؛ سید محمد علی، مدارک الاحکام، ج ۵، ص ۳۵۹، مؤسسه آل البیت، قم ، ۱۴۱۰؛ یزدی، محمدکاظم، عروه الوثقی، ج ۲، ص ۳۶۶، مؤسسه اعلمی، بیروت، چاپ دوم، ۱۴۰۹ ؛ حایری، مرتضی، الخمس، ص۱۱، مؤسسه اسلامی، قم، ۱۴۱۸؛ نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام، ج ۱۶، ص ۲، دارالاحیا التراث العربی، چاپ هفتم، بیروت، ۱۹۸۱م؛ امام خمینی، تحریر الوسیله، ج۱، ص۳۵۱، دار الکتب العلمیه، قم ، ۱۴۰۹٫




کلیدواژه ها: , , ,



ثبت نظر


3 + = 11