دایره المعارف اسلام پدیا » کیفیت و چگونگی صدقه دادن
منوی اصلی

کیفیت و چگونگی صدقه دادن

تاریخ: ۲۰ تیر ۱۳۹۰ در باب: صدقه

خداوند در قرآن دو قسم صدقه دادن را مطرح می کند، یکى صدقه آشکار و دیگرى پنهان، و هر دو را ستوده است؛ براى این که هر کدام از آن دو آثار و نتایجی دارند، امّا صدقۀ آشکار که خود تشویق و دعوت عملى مردم به کار نیک، و نیز مایۀ دلگرمى فقرا و مساکین است؛ چرا که فقرا و ضعفا مى‏بینند در جامعه مردمى مهرورز هستند که به حال آنان ترحم مى‏کنند، و اموالی را براى آنان و رفع حوایجشان قرار مى‏دهند، تا براى روز قیامتشان که روز گرفتارى است ذخیره‏اى باشد. این کار باعث مى‏شود که روحیۀ یأس و ناامیدى از فقرا زدوده شود، و در کار خود داراى نشاط گردند، و احساس کنند اگر سرمایه‏دار کسب و تجارتى مى‏کند، تنها براى منافع شخصی نیست، و این خود آثار نیک بسیارى دارد.

اما آثار صدقه پنهانى این است که انسان از ریا دورتر است، آبروى فقیر محفوظ مى‏ماند، و فقیر احساس ذلّت و خفت نمى‏کند؛ پس مى‏توان گفت: صدقه علنى نتیجه‏هاى بیشترى دارد، و صدقه پنهانى خالص‏تر و پاک‏تر انجام مى‏شود. از آن جا که بناى دین بر اخلاص است، بنابراین عمل هر قدر خالص تر باشد فضیلت بیشتری دارد، و به همین جهت خداى سبحان صدقه مخفی را بر صدقه علنى ترجیح داده و مى‏فرماید: “اگر مخفیانه صدقه دهید برایتان بهتر است”.[۱]

از امام صادق (ع) روایت شده است: “هر چیزى را که خدا بر تو واجب ساخته، علنى آوردنش بهتر از آن است که مخفی و پنهانى بیاورى، و آنچه را که مستحبّ کرده، انجام پنهانیش بهتر از انجام علنى آن است”.[۲]

البته انسان در صدقه دادن باید اعتدال را رعایت کند؛ یعنی نه به گونه ای باشد که در صدقه دادن بخیل باشد و نه آن گونه صدقه دهد که برای خود مشکل ایجاد کند.[۳]



[۱]. طباطبائی، سید محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، موسوی همدانی، محمد باقر، ج ۲، ص ۶۱۰، جامعه مدرسین، قم، ۱۳۷۴٫

[۲]. کلینی، فروع کافی، ج ۱، ص ۷، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۶۵٫

[۳]. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج ۲، ص ۱۳۰، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۷۴٫




کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


8 + 3 =