دایره المعارف اسلام پدیا » قرآن و معاد جسمانی
منوی اصلی

قرآن و معاد جسمانی

تاریخ: ۲۷ تیر ۱۳۹۰ در باب: معاد

آیات قرآن به روشنی گواهی می دهد که معاد انسان ها در رستاخیز تنها روحانی نبوده، بلکه این بازگشت روحانی و جسمانی است، همچنین جسمی که روح به آن تعلق خواهد گرفت همان جسم عنصری دنیوی است. آیات فراوانی بر این مطلب دلالت دارد که در این جا به جهت اختصار تنها به نقل چند نمونه اکتفا می کنیم:

۱٫ برخی از آیات در پاسخ کسانی است که زنده شدن استخوان ها را محال می پنداشتند:

الف. “قُلْ یُحْییهَا الَّذی أَنْشَأَها أَوَّلَ مَرَّهٍ وَ هُوَ بِکُلِّ خَلْقٍ عَلیم”‏؛[۱] بگو استخوان ها را آن کس که آنها را بار نخست آفرید زنده می کند.

ب. “أَ یَحْسَبُ الْإِنْسانُ أَلَّنْ نَجْمَعَ عِظامَهُ * بَلى‏ قادِرینَ عَلى‏ أَنْ نُسَوِّیَ بَنانَه‏”؛[۲] آیا انسان مى پندارد که هرگز استخوان هاى او را جمع نخواهیم کرد؟ آرى قادریم که (حتّى خطوط سر) انگشتان او را موزون و مرتّب کنیم!

۲٫ تعدادی از آیات گواهی می دهند که انسان روز قیامت از قبر برخاسته و پای محاسبه می آید، آن جا که می فرماید:

الف. “أَفَلا یَعْلَمُ إِذا بُعْثِرَ ما فِی الْقُبُور”؛[۳] آیا نمى داند در آن روز که تمام کسانى که در قبرها هستند برانگیخته مى شوند.

ب. “وَ نُفِخَ فِی الصُّورِ فَإِذا هُمْ مِنَ الْأَجْداثِ إِلى‏ رَبِّهِمْ یَنْسِلُون‏”؛[۴] … (بار دیگر) در «صور» دمیده مى شود، ناگهان آنها از قبرها، شتابان به سوى (دادگاه) پروردگارشان مى روند.

۳٫ گاه قرآن امکان معاد جسمانی را از طریق وقوع آن در دنیا روشن می کند؛

الف. “أَوْ کَالَّذی مَرَّ عَلى‏ قَرْیَهٍ وَ هِیَ خاوِیَهٌ عَلى‏ عُرُوشِها قالَ أَنَّى یُحْیی‏ هذِهِ اللَّهُ بَعْدَ مَوْتِها فَأَماتَهُ اللَّهُ مِائَهَ عامٍ ثُمَّ بَعَثَهُ قالَ کَمْ لَبِثْتَ قالَ لَبِثْتُ یَوْماً أَوْ بَعْضَ یَوْمٍ قالَ بَلْ لَبِثْتَ مِائَهَ عامٍ فَانْظُرْ إِلى‏ طَعامِکَ وَ شَرابِکَ لَمْ یَتَسَنَّهْ وَ انْظُرْ إِلى‏ حِمارِکَ وَ لِنَجْعَلَکَ آیَهً لِلنَّاسِ وَ انْظُرْ إِلَى الْعِظامِ کَیْفَ نُنْشِزُها ثُمَّ نَکْسُوها لَحْماً فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ قالَ أَعْلَمُ أَنَّ اللَّهَ عَلى‏ کُلِّ شَیْ‏ءٍ قَدیر”[۵]؛ یا [احوال‏] مانند آن کس [عزیر] که بر شهرى گذر کرد که سقف ها و دیوارهایش فرو ریخته بود، [با خود] گفت: «خداوند چگونه [مردم‏] این [قریه‏] را بعد از مرگشان زنده مى کند؟» آن گاه خداوند او را صد سال میراند سپس او را برانگیخت. [آن ملک‏] گفت: «چقدر درنگ کرده اى؟» گفت: «یک روز یا بخشى از روز را درنگ کرده ام.» گفت: «بلکه صد سال درنگ کرده اى، به خوردنى و نوشیدنى خود بنگر که تغییر نکرده است و به دراز گوش خود بنگر [که استخوان هایش متلاشى شده است!] و ما تو را نشانه [عبرتى‏] براى مردم قرار مى دهیم و به استخوان ها بنگر که چگونه آن ها را پیوند مى دهیم، سپس بر آن ها گوشت مى پوشانیم.» پس آن‏گاه که [قدرت الاهى‏] براى او آشکار شد، گفت: «مى دانم که خداوند بر هر چیزى توانا است».

ب. “وَ إِذْ قالَ إِبْراهیمُ رَبِّ أَرِنی‏ کَیْفَ تُحْیِ الْمَوْتى‏ قالَ أَ وَ لَمْ تُؤْمِنْ قالَ بَلى‏ وَ لکِنْ لِیَطْمَئِنَّ قَلْبی‏ قالَ فَخُذْ أَرْبَعَهً مِنَ الطَّیْرِ فَصُرْهُنَّ إِلَیْکَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلى‏ کُلِّ جَبَلٍ مِنْهُنَّ جُزْءاً ثُمَّ ادْعُهُنَّ یَأْتینَکَ سَعْیاً وَ اعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَزیزٌ حَکیم‏”؛[۶] [و یاد آرید] زمانى را که ابراهیم گفت: «اى پروردگار من، به من نشان بده که چگونه مردگان را زنده مى کنى؟» خداوند فرمود: «مگر ایمان نیاورده اى؟» ابراهیم گفت: «چرا، ولى براى این که دلم آرامش یابد». خداوند فرمود: «پس چهار پرنده بگیر و آنها را نزد خود پاره پاره کن، سپس بر هر کوهى پاره اى از آنها را بگذار، آن گاه آنها را [به سوى خود] بخوان، شتابان به سوى تو مى آیند و بدان که خداوند تواناى حکیم است».

از این که قرآن کریم گاهی از طریق ارجاع به زندگی نخست و گاهی با ارائه نمونه هایی از احیای مردگان؛ مانند داستان عزیر یا داستان اصحاب کهف و… سخن به میان می آورد، می توان نتیجه گرفت که حیات مجدد انسان با همین بدن مادی همراه خواهد بود.

۴٫ نعمت های فراوانی که مژدۀ استفاده از آنها در بهشت به افراد نیکوکار داده شده؛ نظیر استفاده از میوه های رنگارنگ[۷] و گوشت پرندگان،[۸] ازدواج با حور العین[۹] و …، از مواردی هستند که تصور آنها بدون جسمانی بودن معاد، دشوار به نظر می رسد.

برای آگاهی بیشتر در این زمینه می توانید از پاسخ ۱۲۵ (سایت اسلام کوئست: ۲۴۰۴) استفاده نمایید.



[۱]. یس، ۷۹٫

[۲]. قیامت، ۳- ۴٫

[۳]. عادیات، ۹٫

[۴]. یس، ۵۱٫

[۵]. بقره، ۲۵۹٫

[۶]. بقره، ۲۶۰٫

.[۷] مرسلات، ۴۲؛ مؤمنون، ۱۹؛ صافات ۴۲؛ دخان، ۵۵ و …

.[۸] واقعه، ۲۱، طور، ۲۲ و…

.[۹] الرحمن، ۷۲، واقعه، ۲۲ و …




کلیدواژه ها: , , , , , ,



ثبت نظر


8 + = 13