دایره المعارف اسلام پدیا » ديدگاه متكلمان و عرفا در باب معاد
منوی اصلی

دیدگاه متکلمان و عرفا در باب معاد

تاریخ: ۲۷ تیر ۱۳۹۰ در باب: معاد

متکلمان قائل اند که ادیان آسمانى در مقابل احکام و تکالیف، وعدۀ ثواب و عقاب داده اند، اما عدل الاهی در دنیا کاملاً محقق نمى شود، پس باید عالم دیگرى باشد که صلاحیت این تحقق را داشته باشد.[۱]

دیدگاه عرفا این گونه است که تجلى خداوند به تمامى اسما و صفات از شئون الاهیّت است و براى هر اسم و صفتى دولتى مقرر است. تجلى گاه اسمایى؛ مانند معید، محیى، حاشر و … عالم آخرت است تا تماماً تجلى یابند.[۲]

آنچه که می توان از دلایل فطرى بر شمرد، این است که باید تمامى اصول و فروع دین از فطرت سرچشمه بگیرند و گرنه بین تشریع و تکوین انسجام نخواهد بود.[۳]

غایت انسان لذات مادى نیست؛ چون با رسیدن به آنها خاموش نمى شود، بلکه فطرتاً متوجه کمال است. با پیمودن مراتب خلقت در دنیا، متوجه آخرت مى شود و استعدادهایش به فعلیت مى رسد و به مبدأ باز مى گردد.[۴]

میل به جاودانگى فطرى است و گرنه انسان ها از مرگ هراسى نداشتند. تمامى خواست هاى فطرى براى رساندن انسان به کمال هستند و حکمتى دارند. این حکمت، وجود عالمى دیگر است؛[۵] چون دنیا شایستگى جاودانه زیستن را ندارد.[۶]

ترس از مرگ و لوازم آن که در طول تاریخ آثار خود را بروز داده، نشانه اى بر فطرى بودن میل به بقا است.



.[۱] معاد از دیدگاه علامه قزوینى، ص ۴۵٫

.[۲] معاد ربانى، ص ۱۲۷٫

.[۳] مکارم شیرازى، ناصر، معرفه المعاد، ص ۲۵، چاپ اول، بنیاد بعثت، تهران.

.[۴] سبحانى، جعفر، الالهیات على هدى الکتاب و السنه و العقل، ص ۷ – ۱۷۶، چاپ چهارم، مؤسسه امام صادق(ع).

.[۵] معرفه المعاد، ص ۲۶٫

.[۶] معاد ربانى، ص ۱۲۹٫




کلیدواژه ها: , , , ,



ثبت نظر


7 + 1 =