دایره المعارف اسلام پدیا » اولین اذان در اولین مکان
منوی اصلی

اولین اذان در اولین مکان

تاریخ: ۲۰ تیر ۱۳۹۰ در باب: اذان

گفتار پیرامون اولین اذان محورهای مختلفی دارد:

۱٫ تشریع اذان: یعنی زمانی که خداوند اذان را در قانون اسلام گنجاند؛ در این باره گفته اند که اولین زمانی که اذان مشروعیت پیدا کرد، برای نماز صبح بوده است.[۱]

۲٫ اولین کسی که اذان گفت: اگر یاد دادن اذان را اذان گفتن به حساب نیاوریم، اولین کسی که اذان گفت، و از جنس بشر بوده و صدای اذان بر روی زمین توسط وی بلند گردیده؛ بلال بن رباح حبشی بود.[۲]

با توجه با قیدی که برای اولین گوینده اذان آوردیم، نکته زیر قابل مطالعه است:

اگر یاد دادن اذان را اذان گفتن بدانیم، اولین اذان را جبرئیل (ع)  در روی زمین گفته است؛ زیرا او برای اجرای این مأموریت در حالی بر زمین فرود آمد که سر مبارک رسول خدا (ص) بر بالین امیرمؤمنان (ع) بود، و در همان حال اذان و اقامه را گفت. رسول خدا (ص) به امیرمؤمنان فرمود: آیا آن چه جبرئیل گفت شنیدی؟ گفت: بلی، فرمود: آیا حفظ کردی؟ گفت: بلی، فرمود: پس برو و بلال را فرا بخوان و اذان و اقامه را به او یاد بده.[۳]

در این صورت، اولین آدمی که بر روی زمین اذان گفت امیرمؤمنان (ع) است؛ زیرا او به بلال یاد داده. و جبرئیل، گرچه قبل از امیرمؤمنان شروع به یاد دادن کرد، اما از جنس فرشته بود.

۳٫ اولین کسی که در آسمان اذان گفت، جبرئیل (ع) بود.[۴] که ظاهراً در زمانی بوده که رسول خدا (ص) را به معراج بردند و در آن جا که جبرئیل اذان را و میکائیل اقامه را گفت.[۵]

اولین اذانی را که جبرئیل گفت، در آسمان، در مکانی به نام بیت المعمور بود.[۶]

اولین مکان هایی که اذان گفته شد:

اولین اذانی که در زمین به صورت رسمی گفته شد، مدینه بود. این اذان در خانه ای نزدیک مسجد النبی (ص) بود. شخصی به نام نوار ام زید بن ثابت می گوید: خانه من بلند ترین خانه ها بود که پیرامون مسجد قرار داشت. پس بلال می آمد و روی آن اذان می گفت. این اذان گفتن از آغاز در همان جا بود، تا آن گاه که رسول خدا (ص) مسجدش را بنا نهاد که پس از آن در پشت بام مسجد اذان می گفتند.[۷]



[۱]. حقی بروسوی، اسماعیل، تفسیر روح البیان، ج ۸، ص ۲۶۱، ناشر، دارالفکر، بیروت.

[۲]. ابن اثیر، اسدالغابه، ج ۱، ص ۲۴۳، بیروت، دارالفکر، چاپ ۱، ۱۴۰۹ق؛ ابن حجر، عسقلانی، الاصابه، ج ۱، ص ۹۷، دارالکتب العلمیه، چاپ ۱، ۱۴۱۵؛ البلاذری، انساب الاشراف، ج ۱، ص ۱۸۷، بیروت، دارالفکر، چاپ ۱، ۱۴۱۷ق؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج ۹، ص ۹۶، تهران، دارالکتب العلمیه، چاپ ۱، ۱۴۲۰ق؛ ابن کثیر، البدایه و النهایه، ج ۵، ص ۶۳۳۳، دارالفکر، بیروت، چاپ ۱، ۱۴۰۷ق؛ شیخ صدوق، تهذیب، ج ۲، ص ۲۸۴، دارالکتب العلمیه، تهران، ۱۳۶۵هـ؛ مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص ۲۴۸، لبنان، مؤسسه الوفاء، ۱۴۰۹ق.

[۳]. شیخ صدوق، تهذیب، ج ۲، ص ۲۷۷؛ عاملی، حر، وسائل الشیعه، ج ۵، ص ۳۶۹، قم، آل البیت، ۱۴۰۹ق؛ کلینی، یعقوب، کافی، ج ۳، ص ۳۰۲، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۶۵هـ.

[۴]. صالحی شامر، سبل الهدی، ج ۳، ص ۳۵۸، تهران، دارالکتب العلمیه، چاپ ۱، ۱۴۱۴ق؛ ثعلبی نیشابوری، الکشف و البیان عن تفسیر القرآن، ج ۴، ص ۸۳، دارالاحیاء التراث العربی، لبنان، ۱۴۲۲ق.

[۵]. وسائل الشیعه، ج ۵، ص ۴۲۰؛ مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج ۱۸، ص ۳۵۰٫

[۶]. تفسیر روح البیان، ج ۸، ص ۲۶۱٫

[۷]. همان.




کلیدواژه ها: , , ,



ثبت نظر


9 + 6 =