دایره المعارف اسلام پدیا » تفاوت استمنا با ازدواج
منوی اصلی

تفاوت استمنا با ازدواج

تاریخ: ۰۶ اردیبهشت ۱۳۹۰ در باب: ازدواج دائم

پیش از پرداختن به تفاوت، نخست به برخی از روایاتی که پیرامون استمنا وارد شده می پردازیم.

از نظر فقهی مسلم است که استمنا گناه و حرام است[۱] و گناه دارای ضررهایی است که به راحتی قابل جبران نیست و اگر نبود ضررهایی که از جانب گناه متوجه انسان می شود، آن عمل در شرع مقدس اسلام به عنوان گناه معرفی نمی شد و حرام نمی گردید، گرچه ممکن است بشر در دوره ای به تمام آثار تخریبی گناه، علم کافی نداشته باشد یا به علم ناقص خود بنازد و گمان کند که به تمام مجهولات دست یافته است.

اما این که استمنا گناه و حرام است روایات متعددی دلالت بر آن دارند:

رسول خدا(ص) فرمود: لعنت خدا و ملائکه خداوند و تمام بشر بر شخص خود ارضا.[۲]

همچنین امام صادق(ع) در این باره می فرماید: برای کسی که خود ارضایی کند در قیامت عذاب دردناکی در نظر گرفته شده است.[۳]

و نیز از امام صادق در مورد حکم استمناء می پرسند، آن حضرت می فرماید: «مثل این است که با خودش نکاح کرده (ازدواج کرده) و اگر کسی را که چنین کاری می کند بشناسم، با او هم خوراک نخواهم شد». راوی حدیث می‌پرسد از کجای قرآن حکم آن فهمیده می شود، فرمود : از آیه «و من ابتغی وراء ذلک فاولئک هم العادون»[۴]، «هر کس با غیر از همسر و کنیزش شهوتش را دفع کند ایشان تجاوز کار هستند». راوی پرسید گناه زنا بزرگ تر است یا استمناء؟ حضرت فرمود: استمناء گناه بزرگی است».[۵]

اما در باره این نکته که گناه دارای ضررهای مهمی است که به راحتی قابل جبران نیست باید توجه داشت که: اولاً؛ گناهان از اعضا و جوارح به قلب سرازیر می شوند، پس گناه آسیب به قلب و دل است. قرآن کریم می فرماید: اعمال خلافشان چون زنگاری بر دل‏هایشان نشسته، لذا از درک حقیقت باز مانده اند: «کَلاَّ بَلْ رانَ عَلى‏ قُلُوبِهِمْ ما کانُوا یَکْسِبُونَ » کلمه «ران» در آیه مذکور به معنای زنگار است. و بدترین اثر گناه، تاریک ساختن قلب و از میان بردن نور علم و حس تشخیص است. [۶]

حضرت علی (ع) می فرماید: برای دل‏ها، بیماریی، دردناک‏تر از گناه نیست.[۷]

ثانیاً: بیماری قلب مهم‏ترین بیماری به حساب می آید؛ چون هیچ بُعد از وجود آدمی به ارزش، کارایی، حساسیت و لطافت قلب و دل نیست. و از این بیماری به تعابیر مختلف یاد می کنند: قلب بیمار، قساوت قلب، انحراف قلب، زنگار قلب، کور شدن قلب، مهر شدن قلب، قفل شدن قلب و بالاخره از همه مهمتر مردن قلب است. وقتی ظرف وارونه شود هیچ چیز در آن قرار نمی گیرد، قلب هم در اثر گناه طوری وارونه می شود که دیگر علم و حقیقت در آن جای نمی گیرد.

امّا در باره این مطلب که واقعاً چه فرقی بین ازدواج و استمنا وجود دارد باید گفت: یکی از نیروهای نهفته شده در وجود انسان شهوت جنسی است که باید به طور صحیح ارضا و تأمین شود. و راه درست آن ازدواج است که اشباع طبیعی و واقعی نیاز شهوانی است، و به همین دلیل دارای آثار مفید و فواید زیادی است.

ازدواج وسیله‏اى است براى آرامش و سکون، و ایجاد محبت و مهر برای زن و مرد.[۸] علاوه وقتی که با ازدواج غریزۀ جنسى مهار شود، و روح پر اضطراب جوان، اعتدال پیدا کند، حقایق زندگى را بهتر درک مى‏کند.

امّا استمنا چون برخلاف طبیعت است، نیاز انسان را به صورت واقعی بر طرف نمی کند و اشباع کاذب است؛ به این دلیل که نیاز شهوانی انسان با صرف خروج منی برآورده نمی شود، بلکه باید همراه با عشق، عاطفه و انس و محبت باشد و به همین جهت کسانی که دست به این عمل می زنند در درون خود احساس نقص می کنند که چه بسا مریضی های جسمی و روحی را بدنبال داشته باشد.

در اینجا به مواردی از آسیب های این عمل ضد اخلاقی اشاره می کنیم:

الف) آسیب‏های جسمانی

برخی از پزشکان در باره آسیب‏های جسمانی استمنا معتقدند که موجب تحریک زیاد هیپوتالاموس و در نتیجه تحریک افراطی غدد جنسی که سبب پرکاری و نامتناسب شدن آن‏ها می شود. و عوارضی از جمله تورم غدد وذی، تورم کانال نطفه، تورم قسمت پایینی و عقب کانال ادرار، شل شدن عضلات تناسلی، خروج بی اختیار منی با کوچکترین حادثه‏، انزال زود هنگام‏، بیماری های مقاربتی، عقیم شدن‏ را به دنبال دارد. همچنین؛۱٫ ضعیف شدن چشم؛ ۲٫ لاغر شدن صورت؛ ۳٫ ضعف اعصاب؛ ۴٫ تحلیل رفتن بدن؛ ۵٫ سردرد و سرگیجه؛ ۶٫ سرماخوردگی زود به زود؛ ۷٫ کم خونی؛ ۸٫ سست شدن زانو؛ ۹٫ سیاه شدن دور چشم؛۱۰٫ زرد شدن صورت؛ ۱۱٫ ضعف و اختلالات شنوایی؛ ۱۲٫ جوش صورت؛ ۱۳٫ اختلال در خواب؛ ۱۴٫ آزارطلبی یا خودآزاری در موارد شدید آن، را از ضررهای استمنا شمرده اند.

ب) آسیب‏های روانی

۱٫ ضعف حافظه، حواس پرتی و ناتوانی در تمرکز فکری

۲٫ اضطراب، دلهره و دلواپسی از ویژگی هایی است که دائماً فرد خود ارضا را رها نمی کند، او مرتب با خود درگیر است و نمی تواند با خود کنار آید و افکارش همیشه آشفته است و حالت وسواس و تردید دارد.

۳٫ افسردگی: از نشانه‏های بارز، افسردگی، بی احساسی و بی تفاوتی، بی نشاطی و بی ذوقی، سستی و گوشه‏گیری، غم و اندوه، عدم علاقه به امور هنری، ورزشی، مسائل معنوی و… است.

۴٫ پرخاش‏گری و بداخلاقی: شخصِ خودارضا نسبت به کوچک‏ترین محرک محیطی حساس است، حوصله گفت و گو با دیگران را ندارد، زود رنج است و سریعاً از کوره در می رود، به نور زیاد، صدا، رفت و آمد و … حساسیت فوق‏العاده دارد.

۵٫ یأس از زندگی

۶٫ از بین رفتن خلاقیت‏ها، توانایی ها و سرکوب شدن استعدادها.

۷٫ عدم میل به تحصیل، مطالعه، تحقیقات علمی و فعالیت‏های فکری.

۸٫ هوس باز و بی بند و بار شدن و اعتیاد به ارضای جنسی نامشروع.

۹٫ بی عاطفه، کم رو و خجل شدن.

۱۰٫ عدم اعتماد به نفس و احساس حقارت، ضعف اراده داشتن.

۱۱٫ از بین رفتن صفای دل و بی علاقه‏گی نسبت به امور معنوی، مجالس دعا، جماعات و … .

۱۲٫ احساس گناه، عذاب وجدان.

ج) آسیب‏های اجتماعی

خودارضایی یک حس گریز از اجتماع پدید می آورد که در اثر افراط و تکرار در او ریشه‏دارتر خواهد شد. فرد در گوشه‏ای خود را منزوی و به افکار دور و دراز می پردازد. توجه به لذات شخصی، سبب سستی روابط اجتماعی می گردد و حیات جمعی را دچار مخاطره می سازد.[۹]

در مورد این آسیب ها (جسمانی، روانی و اجتماعی) نیز باید متذکر شویم که علوم تجربی و دانش بشری علی رغم تمام پیشرفت‏هایی که داشته، به اندازه‏ای رشد نکرده است که به تمام مصالح و مفاسد و یا فوائد و ضررهای مربوط به ضررهای این گونه امور دست یابد. و آنچه که برخی از پزشکان بیان نمودند در واقع  آثار احتمالی است که شاید بتوان گفت در صورت اعتیاد شدید به این عمل، پدید می آیند و دلیل این که این آثار را در مورد استمنا مطرح کردند، ولی در ازدواج مطرح نکردند به نظر می رسد این باشد که استمنا خلاف طبیعت است و موجب می شود فرد قدرت کنترل و تسلط بر نفس را از دست بدهد و گرفتار اعتیاد شدید گردد، ولی ازدواج براساس طبیعت است و فرد را متعادل می کند، و در نتیجه قدرت او بیشتر می شود و کنترل و تسلّط او بر نفس افزایش می یابد.


[۱]. توضیح المسائل مراجع، ج ۲، ص ۸۳۵٫

[۲]. میزان الحکمه، ح ۱۸۷۴۸٫

[۳]. همان، ح ۱۸۷۴۹٫

[۴]. مؤمنون، ۷ .

[۵]. حر عاملی، وسائل الشیعه، ج ۲۸، ص ۳۶۴؛ همچنین نک: همان، ج ۱۴، ص ۲۶۷٫

[۶]. طباطبایی، تفسیر المیزان، آیه ۱۴ سوره مطففین.

[۷]. مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج ۷۳، ص ۳۴۲٫

[۸]. وَ مِنْ آیاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَکُمْ مِنْ أَنْفُسِکُمْ أَزْواجاً لِتَسْکُنُوا إِلَیْها وَ جَعَلَ بَیْنَکُمْ مَوَدَّهً وَ رَحْمَهً إِنَّ فی‏ ذلِکَ لَآیاتٍ لِقَوْمٍ یَتَفَکَّرُونَ (سوره روم آیه ۲۱).

[۹]. برای آگاهی بیشتر از آسیب های استمنا، نک: مقاله پیامدهای خودارضایی و مبارزه با آن، درگاه پاسخ گویی به مسائل دینی، گروه تربیتی با همکاری دکتر حسن قدوسی زاده و حجت الاسلام شاکرین، مقاله ۹/۱۲/۸۵٫




کلیدواژه ها: ,



ثبت نظر


+ 6 = 10