دایره المعارف اسلام پدیا » اعتقادات وهابیت
منوی اصلی

اعتقادات وهابیت

تاریخ: ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۰ در باب: وهابیت

برخی از معتقدات فرقه وهابیه به شرح زیر است:

۱٫ اعتقاد به سلطه غیبی برای غیر خداوند شرک است؛ آنها می گویند: «اگر کسی به پیامبر(ص) یا غیر او از اولیا الله استغاثه [و از آنها طلب یاری] کند و به این مسئله که او دعایش را می شنود و از احوالش با خبر است، یا حاجتش را برآورده می کند، معتقد باشد، اینها انواعی از شرک اکبر است».[۱]

۲٫ حاجت خواستن از اموات شرک است؛ به اعتقاد وهابیه از انواع شرک، حاجت خواستن از اموات و استعانت از آنان و توجه به آنان است و این اصل و اساس شرک در عالم است».[۲]

۳٫ دعا و توسل نوعی عبادت است؛ گفته اند: «عبادت مخصوص خدا است و دعا هم نوعی عبادت است، پس درخواست از غیر خدا، شرک است».[۳]

۴٫ زیارت قبرها شرک است.

۵٫ تبرک جستن به آثار انبیا و صالحان، شرک است.

۶٫ احتفال (جشن گرفتن) میلاد پیامبر(ص) شرک است.

۷٫ ساختن گنبد و بارگاه بر روی قبرها شرک است.

این عقاید و معیارهای خود ساخته را می توان به دو دسته تقسیم کرد:

۱٫ وهابی ها یک دسته از این معیارها و اعمال را، از آن جهت که شرک در عقیده می دانند، اعمال مشرکانه گفته اند.

در ردّ این دسته از عقاید آنها،  می توان گفت که اگر اعتقاد به سلطه غیبی، اعتقاد به شفا دادن و اعتقاد به برآوردن حاجت و … ، به این نحو باشد که تمامی این امور به خداوند مستند است و دیگران هرچه دارند از جانب خداوند متعال به آنها داده شده است، شرک نخواهد بود؛ زیرا در این جا هیچ گونه استقلالی برای غیر خدا در نظر گرفته نشده است و ما در تعریف شرک در الوهیت، شرک در خالقیت و شرک در ربوبیت، گفتیم که انواع شرک در عقیده، در صورتی تحقق پیدا می کند که کسی عقیده داشته باشد، غیر خداوند به طور مستقل دارای صفات کمال و جلال باشد، یا به طور مستقل بتواند خلق کند و یا به طور مستقل بتواند تدبیر کند، اما اگر قدرت او یک قدرت وابسته به خداوند باشد، دیگر شرک معنا نخواهد داشت. ما و سایر مسلمانانی که از پیامبر اکرم و جانشینان آن حضرت حاجت می خواهیم و یا عقیده داریم آنها قدرت فوق العاده ای دارند و یا … ، این مقام را برای آنها مقامی عطا شده از جانب پروردگار می دانیم. با این وصف، آیا باز هم شرک است؟

۲٫ قسم دوم از کارهایی را که آنها شرک می دانند، از آن جهت است که این اعمال را عبادت پنداشته اند؛ مثل جشن گرفتن برای میلاد پیامبر (ص)، بنای گنبد و بارگاه روی قبرها، بوسیدن ضریح و… .

در جواب این اعتقاد آنها می گوییم: در این جا معنای عبادت درست نفهمیده نشده است. عبادت، دارای ویژگی هایی است و با آن ویژگی ها عبادت، مخصوص خداوند است. عبادت، عبارت است از خضوع و خشوعی که ناشی از اعتقاد به الوهیت، یا خالقیت و یا ربوبیت باشد. بنابراین، با این تعریف اگر خضوع و خشوعی ناشی از چنین اعتقاداتی نباشد، به هیچ وجه عبادت نخواهد بود. به همین جهت وقتی خداوند در سوره یوسف سجده برادران یوسف (ع) در مقابل آن حضرت را نقل می کند، آن را شرک ندانسته است؛ زیرا آنان هیچ گاه درباره یوسف، اعتقاد به الوهیت، خالقیت و یا ربوبیت نداشتند.[۴]

خوشبختانه، علمای دین اسلام و دانشمندان بیدار به تمامی این موارد و معیارهای خود ساخته جواب داده اند.

در این جا داوری را به عقل سلیم انسان واگذار می کنیم که آیا این آموزه ها می تواند مطابق با فطرت و قرآن باشد. آیا این است محبت به اهل بیت که مزد رسالت قلمداد گردیده است[۵] و آیا قرآن نفرموده است که شهدا زنده اند و در نزد خدا روزی می خورند[۶] و آیا مقام پیامبر(ص) از شهدا کمتر است؟! و… .

امروزه، بعضی از فرقه ها این مسئله (شرک) را دست آویزی برای خطا شمردن نظریات دیگران قرار داده اند و در هر زمان و هر موضعی که خود را برای استدلال، ضعیف و دست خالی می بینند، دیگران را به شرک متهم می کنند که این، عملی غیر اسلامی، غیر اخلاقی و انحرافی است و البته علمای دین اسلام، تمام اشکالات آنها را پاسخ گفته اند.

برای اطلاع بیشتر می توانید رجوع کنید به کتاب های:

۱٫ بحوث قرآنیه فی التوحید و الشرک، جعفر سبحانی.

۲٫ وهابیت مبانی فکری و کارنامه عملی، جعفر سبحانی.

۳٫ آیین وهابیت، جعفر سبحانی.

۴٫ فرهنگ فرق اسلامی، محمد جواد مشکور.


[۱]. مجموعه فتاوی بن باز، ج ۲، ص ۵۵۲٫

[۲]. فتح المجید، ص ۶۸٫

[۳]. الرد علی الرافضه (طبق نقل شیعه شناسی، علی اصغر رضوانی، ص ۱۳۵- ۱۴۳).

[۴]. اقتباس از سؤال ۶۱۲ (تعریف شرک و اقسام آن)

[۵]. شوری، ۲۳

[۶]. آل عمران، ۱۶۹٫




کلیدواژه ها: , , ,



ثبت نظر


7 + 8 =