دایره المعارف اسلام پدیا » پیامبران و انواع وحی رسالی در قرآن
منوی اصلی

پیامبران و انواع وحی رسالی در قرآن

تاریخ: ۱۶ فروردین ۱۳۹۰ در باب: وحی

انواع وحی رسالی

در قرآن کریم به اشکال سه گانۀ نزول وحى اشاره شده است:

۱٫ تکلّم مستقیم و بدون واسطه؛ یعنى بین خدا و پیامبر، واسطه ای نیست و پیامبر مستقیماً وحى را از منبع فیض دریافت مى‏کند. نویسنده کتاب التمهید فی علوم القرآن می گوید: “بنابر آنچه که اصحاب، حالت پیامبر اکرم را هنگام فرود وحی  توصیف کرده اند، نزول وحی بیشتر مستقیم بوده است”.[۱]

۲٫ تکلّم خداوند از وراى حجاب: در این نوع پیامبر تنها صدا وحی را می شنود و هیچ چیز را نمی بیند. این گونه دریافت وحی مانند آن است که کسی از پس پرده سخن بگوید و انسان تنها صدای او را بشنود؛ از این رو قرآن از این قسم به «وراء حجاب» تعبیر می کند.

۳٫ دریافت وحی از طریق فرشته الاهی:

در این طریق حضرت جبرئیل (ع) پیام الاهی را بر قلب پیامبر فرود می آورد. “روح الامین قرآن را بر قلب تو فرود آورد”.[۲]

“روشن است که در دو قسم اخیر، به خلاف قسم اول، حجاب و واسطه اى بین خدا و نبى در کار است؛ البته معناى حجاب و واسطه این نیست که این حجاب پیامبر را از ارتباط مستقیم با تکلّم الاهى باز دارد؛ بلکه واضح است که گوینده، خدا است؛ اما به دلیل حکمت و مشیت الاهى، پیامبر بر حجاب یا واسطه التفات مى‏کند و پیام حضرت حق را از وراى حجاب یا از لسان واسطه مى‏شنود. پر واضح است که در این جا نیز رسول، مستقیماً پیام خدا و سخن فیّاض على الاطلاق را دریافت مى‏دارد؛ بنابراین اگر رسول به حجاب التفات کند، گفته مى‏شود که وحى از وراى حجاب است و اگر بدان التفات نورزد، وحى نسبت به او بلاواسطه و مستقیم است. آن جا هم که وحى به واسطه جبرئیل (ع) است، اگر گیرنده وحى به واسطه توجه نداشته باشد، وحى بلاواسطه از سوى خدا خواهد بود”.[۳]،[۴]


[۱]. معرفت، محمد هادی، التمهید فی علوم القرآن، ج ۱، ص ۱۰۱، چاپ اول، مؤسسه تمهید، قم، ۱۳۸۶ه.ش.

[۲]. شعراء، ۱۹۳ و ۱۹۴٫

[۳]. سؤال شماره ۸۸، (سایت اسلام کوئست ۸۸۷).

[۴] درباره وحی و کیفیت آن می توانید به سؤال شماره ۸۸ (سایت اسلام کوئست ۸۸۷) مراجعه کنید.




کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


+ 3 = 8