دایره المعارف اسلام پدیا » طریقۀ انجام غسل
منوی اصلی

طریقۀ انجام غسل

تاریخ: ۰۸ اسفند ۱۳۸۹ در باب: غسل

به طور کلی همه غسل ها را می توان به یکی از این دو روش انجام داد:

۱٫ غسل ترتیبی:

در این نوع غسل که بدن به ترتیب شسته می شود، ابتدا باید با نیت غسل، سر و گردن را به طور کامل شسته، سپس سمت راست و بعد از آن سمت چپ بدن شسته شود. قابل توجه است که کف پا نیز باید شسته شود.[۱]

نصف ناف و نصف عورت باید با طرف راست بدن و نصف دیگر باید با طرف چپ شسته شود، بلکه بهتر است تمام ناف و عورت با هر دو طرف شسته شود. [۲]

براى آن که یقین شود هر سه قسمت، یعنى سر و گردن، طرف راست و طرف چپ کاملاً غسل داده شده، باید هر قسمتى که شسته می شود، مقدارى از قسمت هاى دیگر هم با آن قسمت شسته شود. [۳]

۲٫ غسل ارتماسی:

در غسل ارتماسی بدن به یک باره یا به تدریج زیر آب می رود تا به تمام بدن آب برسد.[۴]

توجه داشته باشید همان طور که در توضیح المسائل مراجع عظام تقلید آمده است، اگر کسی عمداً یا از روى فراموشى یا به واسطه ندانستن مسئله به این ترتیب عمل نکند غسل او باطل است.[۵]‏ و اگر غسل تان در این مدت باطل بوده نمازهایی که خوانده اید یا روزه هایی که گرفته اید نیز باطل می باشد که باید قضای آن را به جا آورید. و برای همۀ غسل هایی که انجام نداده اید، انجام یک غسل کافی است.[۶]

نکاتی درباره شستن اعضای غسل:

۱٫ نظر همه مراجع معظم تقلید ازجمله مقام معظم رهبری این است که: در غسل لازم نیست بدن را از بالا به پایین بشوید. بله تنها آیت الله العظمی بهجت (ره)، شستن از بالا به پائین را در غسل ترتیبی به احتیاط وجوبی لازم می دانند.[۷]

۲٫ پاک بودن تمامى بدن قبل از غسل واجب نیست، بلکه پاک بودن هر عضوى هنگام غسل آن کافى است. بنا بر این اگر عضو، قبل از غسل آن، تطهیر شده باشد، غسل و نمازى که با آن خوانده شده، صحیح است. ولى اگر عضو نجس قبل از غسل آن تطهیر نشود، و با یک شستن بخواهد هم آن را پاک کند و هم غسل نماید، غسل باطل است و نمازى که با چنین غسلى خوانده، باطل و قضاى آن واجب است.[۸]

۳٫ یکی از شرایط صحت غسل این است که آب به تمام سطح بیرونی (خارجی ) که ظاهر است و دیده می شود برسد. چنان که در توضیح المسائل آمده است: “اگر در غسل به اندازۀ سر مویى از بدن نشسته بماند، غسل باطل است، ولى شستن جاهایى از بدن که دیده نمى‏شود، مثل توى گوش و بینى، واجب نیست”.[۹] و “جایى را که شک دارد از ظاهر بدن است یا از باطن آن، شستن آن لازم نیست، ولى احتیاط در شستن است”.[۱۰] و “اگر سوراخ جاى گوشواره و مانند آن به قدرى گشاد باشد که داخل آن دیده شود، باید آن را شست و اگر دیده نشود شستن داخل آن لازم نیست”.[۱۱]

۴٫ مراجع تقلید معاصر می فرمایند: در غسل باید موهاى کوتاهى را که جزء بدن حساب مى‏شود، بشویند و شستن موهاى بلند واجب نیست، بلکه اگر آب را طورى به پوست برساند که آنها تر نشود، غسل صحیح است ولى اگر رساندن آب به پوست بدون شستن آنها ممکن نباشد، باید آنها را بشوید که آب به بدن برسد.

بله حضرت امام خمینی (ره) و آیات عظام اراکى و مکارم شیرازی فرموده اند: بنا بر احتیاط واجب لازم است موهای بلند هم شسته شوند[۱۲] که مقلّدین آنان می توانند در این مسئله به یکی از مراجع دیگر رجوع کرده و به فتوای او عمل کنند.

بنا براین اگر مانعی مانند رنگ در موهای کوتاهی که جزء بدن محسوب می شود، وجود داشته باشد باید برطرف شود. اما برطرف کردن رنگ موهای بلند لازم نیست، چون با وجود آن می توان آب را به پوست سر رساند.


[۱] . توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج‏۱، ص ۲۱۵ – ۲۱۶٫

[۲] . همان، ص ۲۱۶٫

[۳] . همان، ص ۲۱۶٫

[۴] با استفاده از توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج‏۱، ص ۲۱۵ تا ۲۲۰٫

[۵] همان،ص ۲۱۵٫

[۶] همان،ص۲۳۲٫

-[۷] همان، ص: ۲۲۲، مسأله ۳۸۰٫

[۸] همان، ص ۲۲۹، احکام غسل جنابت (استفتاءات از مقام معظم رهبرى) س ۱۷۹٫

[۹] همان، ص ۲۲۱، مسئلۀ ۳۷۴٫

[۱۰] همان، ص ۲۲۱، مسئلۀ ۳۷۵٫

[۱۱] همان، ص ۲۲۱، مسئلۀ ۳۷۶٫

[۱۲]. همان، ص۲۲۲ ، مسأله ۳۷۹٫






کلیدواژه ها: , ,



ثبت نظر


6 + 1 =