دایره المعارف اسلام پدیا » اقتدا به امام جماعتی که قرائتش صحیح نیست
منوی اصلی

اقتدا به امام جماعتی که قرائتش صحیح نیست

تاریخ: ۱۹ اسفند ۱۳۸۹ در باب: امام جماعت

نماز جماعت نیز مانند دیگر احکام الاهی دارای شرایط خاصی است که یکی از آنها صحت قرائت امام جماعت است.

مراجع معظم تقلید فرموده اند: “هرگاه بداند نماز امام باطل است؛ مثلاً بداند امام وضو ندارد ـ اگرچه خود امام ملتفت نباشد ـ نمی‌توان به او اقتدا کند”.[۱] و در شرایط امام جماعت، متذکر شده‌اند که امام جماعت باید بالغ، عاقل، شیعه دوازده امامی، عادل و حلال‌زاده باشد و نماز را به طور صحیح بخواند.[۲]

به عبارت دیگر؛ امام باید قرائت نماز را صحیح بخواند و اقتداء به کسی که قرائتش صحیح نیست، برای دیگران جایز نیست.[۳]

البته رعایت قرائت در حد معمول به صورت صحیح لازم است و توجه بیش از حد به الفاظ و قرائت که ما را از معنا و حقیقت نماز دور بدارد از وساوس شیطان بوده و باید از آن اجتناب شود[۴].

از آنچه گفته شد روشن گردید که این حکم در صورتی است که علم به بطلان نماز یا عدم صحت قرائت امام جماعت داشته باشیم؛ یعنی به مجرد شک در بطلان نماز امام، چنین حکمی وجود ندارد.

در پایان تذکر این نکته نیز ضروری است که اگر مأموم بعد از اتمام نماز جماعت بفهمد که امام، نمازش باطل بوده نمازش صحیح است.

فقهاء فرموده اند: “اگر مأموم بعد از نماز بفهمد که امام عادل نبوده یا کافر بوده یا به جهتی نمازش باطل بوده ـ مثلاً بی‌وضو نماز خوانده ـ نماز جماعت مأموم صحیح است”.[۵]

نظر حضرت آیت الله مهدی هادوی تهرانی (دامت برکاته) در باره این موضوع به شرح زیر است:

۱٫ صحت قرائت برای امام جماعت در غیر حمد و سوره شرط نیست، ولی اگر در حمد و سوره قرائت وی صحیح نباشد، اقتداء به وی جایز نیست و چون “بسم الله” جزء حمد و سوره است، در فرض مذکور (عدم رعایت قرائت صحیح) اقتداء، بنابر احتیاط، جایز نیست.

۲٫ اقتداء به امام جماعت در فرض مذکور (عدم رعایت قرائت صحیح) بنابر احتیاط جایز نیست. اگر کسی ندانسته اقتدا کند، نمازش صحیح است و اگر در بین نماز متوجه اشکال قرائت امام شود، نمازش را به صورت فرادی باید ادامه دهد و قرائت باطل را اعاده کند.

۳٫ اگر مأموم گرفتار وسواس در قرائت باشد، به احتمال بطلان قرائت امام اعتنا نکند.

برای کسب آگاهی بیشتر و أخذ دیگر نظریات مراجع مراجعه شود به:

۱٫ نمایه: وظیفه مأموم در هنگام عدم صحت قرائت امام جماعت، سؤال شماره ۳۵۷۶ (سایت اسلام کوئست: ۴۱۵۱).

۲٫ نمایه: اقتداء به امام جماعتی که قرائتش صحیح نیست، سؤال شماره ۳۵۴۹ (سایت اسلام کوئست: ۳۸۰۱).

۳٫ نمایه: وظیفه مأموم هنگام اشتباه امام جماعت، سؤال شماره ۶۰۰ (سایت اسلام کوئست: ۶۵۳).



[۱] . توضیح المسائل آیه الله العظمی تبریزی، م ۱۴۲۹٫

[۲] . توضیح المسائل حضرت آیه الله العظمی فاضل لنکرانی، م ۱۴۶۷ ؛ توضیح المسائل آیه الله العظمی تبریزی، م ۱۴۶۲٫

[۳] . اجوبه الاستفتاءات مقام معظم رهبری، ص ۱۷۳، سوال ۵۹۹٫

[۴] . برای آگاهی بیشتر، نک: نمایه: رعایت تجوید در نماز، سؤال ۲۷۲۲ (سایت اسلام کوئست: ۲۹۷۹).

[۵] . توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج ‏۱، ص ۷۷۶، م ۱۴۲۱٫




کلیدواژه ها: , , , , ,



ثبت نظر


6 + = 8