سرانجام روح پس از مرگ

سرنوشت انسان پس از مرگ از مسائلی است که همواره ذهن بشر را به خود مشغول ساخته و او را در تکاپوی جست و جو و یافتن پاسخی قانع کننده و مستدلّ قرار داده است.

در میان مجموعه ای از تبیین ها و تفسیرها از مرگ و انتقال روح با تفسیری مواجه می شویم که به نظریه تناسخ مشهور است. در این نظریه سخن از قطع علاقه روح از یک بدن و تعلق آن به کالبد انسان دیگر و یا حیوان و یا … به میان آمده است. این عقیده از زمان های قدیم در بعضی از مناطق جهان رواج داشته است. برخی از حکمای هند و یونان معتقدند که روح آدمی پس از خروج از کالبد نخست خود وارد کالبدی می گردد که مناسب با خلق و خوى آن شخص است.

تناسخ از نظر اسلام مردود و باطل است.[۱]

در حدیثی طولانی از امام صادق(ع) است که فرمود: معتقدان به تناسخ راه و منهاج دین را پشت سر انداخته و گمراهى را براى خود آراسته‏اند، و نفس خود را در زمین شهوات به چرا واداشته‏اند،… نه بهشت و جهنّمى است، و نه بعث و نشورى، و قیامت نزد اینان همان خروج روح از قالب خود و ورود به قالب دیگر است‏.[۲]

از نظر اسلام مرگ نقطه پایان حیات دنیوی و مفارقت روح از بدن مادی است. و دراین زمان است که روح با پیوستن به کالبدی مثالی در برزخ حیاتی دیگر را آغاز می نماید.

جسم و بدن مثالی شبیه به جسم مادی است، لکن بسیاری از ویژگی های بدن مادی را ندارد. امام صادق (ع) می فرماید: هنگامی که خداوند روح مؤمن را قبض کند، آن را در کالبدی همانند بدن دنیایی او قرار می دهد… .[۳]

در این که انسان پس از مرگ چه سرنوشتی پیدا می کند باید گفت: در واقع انسان دو مرگ و دو حیات را تجربه می کند. قرآن کریم این گونه به این موضوع اشاره دارد: “آنها مى‏گویند: «پروردگارا! ما را دو بار میراندى و دو بار زنده کردى اکنون به گناهان خود معترفیم آیا راهى براى خارج شدن (از دوزخ) وجود دارد؟”[۴]

بعضی ازمفسران گفته اند مقصود از دو بار میراندن و زنده کردن مذکور در آیه مبارکه میراندن در آخرین روز زندگى دنیا و زنده کردن در برزخ است و سپس میراندن از برزخ، و زنده کردن در قیامت براى حساب است.[۵]

همچنین در قرآن کریم دلایلی است که بر بقاء روح پس از مرگ دلالت دارند:

۱٫ از آیه شریفه «خدا جان ها را به هنگام مردنشان مى‏گیرد، و نیز جان کسانى را که در خواب خود نمرده‏اند. جان هایى را که حکم مرگ بر آنها رانده شده نگه مى‏دارد و دیگران را تا زمانى که معین است بازمى‏فرستد. در این عبرت هاست براى آنهایى که مى‏اندیشند»،[۶] استفاده مى‏شود که واجب تعالى، روح مردگانى را در عالم مخصوص نگه مى‏دارد و شاهد آن هم کلمه توفّى است که گرفتن و اخذ است به تمام و کمال، پس معلوم مى‏شود که بعد از این عالم، روح معدوم نمى‏شود.

۲٫ قرآن کریم مى‏فرماید: افرادى که در راه خدا کشته مى‏شوند، از بین نمى‏روند، بلکه زنده هستند و نزد پروردگارشان روزى مى‏خورند.[۷]

۳٫ در سوره مؤمنون مى‏فرماید: “صبح و شام بر فرعونیان عذاب نازل مى‏شود و روز قیامت هم در شدیدترین عذاب داخل مى‏شوند”،[۸] که لازمه این فرمایش بقاى روح است؛ چون موجودى که معدوم شود و از بین برود عذابى را درک نمى‏کند و با سایر جمادات تفاوتى ندارد.

برای آگاهی بیشتر در باره برزخ، نمایه های زیر را مطالعه کنید:

آگاهی از احوال اموات در عالم برزخ، سؤال۱۱۵۰ (سایت اسلام کوئست: ۱۱۷۲).

تکامل برزخی، سؤال ۵۹۲۵ (اسلام کوئست: ۶۱۲۴).

برزخ و زندگی برزخی، سؤال ۳۸۹۱ (اسلام کوئست: ۴۱۶۰).

ثواب و عقاب در برزخ، سؤال ۵۶۷۴ (اسلام کوئست: ۶۱۴۶).

[۲] طبرسی، احمد بن علی، الاحتجاج، ج ‏۲، ص ۳۴۴، نشر المرتضی، مشهد مقدس ،۱۴۰۳ هـ ق.

[۳] کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۳، ص ۲۴۵، چاپ چهارم، دار الکتب الإسلامیة، تهران، ‏۱۳۶۵ هـ ش.

[۴] غافر، ۱۱٫

[۵] طباطبایی، سید محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن،  ج ۱۷، ص ۴۷۵، چاپ پنجم، دفتر انتشارات اسلامى، قم، ۱۴۱۷ ق

[۶] زمر، ۴۲٫

[۷] بقره، ۱۵۴؛ آل عمران، ۱۶۹٫

[۸] مؤمنون، ۴۵ – ۴۶٫

• ADD TO YAHOO
• ADD TO STUMBLEUPON
• ADD TO DELECIOUS
• ADD_TO_FRIENDFEED
• ADD TO LINKEDIN
• ADD TO TWITTER
• ADD TO FACEBOOK
• ADD TO GOOGLE PLUS
• ADD TO CLOOB