دایره المعارف اسلام پدیا » حکومت های زیدی
منوی اصلی

حکومت های زیدی

تاریخ: ۲۶ بهمن ۱۳۸۹ در باب: زیدیه

عقاید زید بن علی (ع) (قیام و خروج علیه ظالمان در هر شرایطی و …)، سبب شد، علی رغم این که خود وی مدعی امامت نبود، اما پیروانش او را امام بدانند و پس از شهادتش در کوفه و عراق، ایران و یمن دست به قیام علیه حکومت های وقت بزنند و حکومت های زیدی تشکیل دهند.

از مهم ترین و معروف ترین حکومت زیدی ها در ایران که با آمدن یحیی بن عبدالله به دیلم و بعد از شهادت وی توسط عباسیان در سال ۲۵۰ هـ.ق شکل گرفت، می توان به قیام حسین بن علی معروف به داعی کبیر اشاره کرد.

یحیی بن حسین رهبر فرقه هادویه در سال ۲۸۴ هـ.ق در صعده یمن توانست با ترویج مذهب هادویه، حکومت زیدی تشکیل دهد. حکومت زیدی ها بر یمن همراه با افت و خیزهایی تا استیلای عثمانیان وجود داشت تا این که سقوط عثمانی ها، زمینه را برای حاکمیت مجدد آنها فراهم کرد و تا سال ۱۹۶۴ حکومت در دست زیدی ها بود تا این که در این سال اعلام جمهوری شد.

از این رو می توان گفت: زیدیه در تاریخ اسلام، از چند جهت مورد توجه‌اند:

۱٫ رهبری جنبش‌های ضد اموی و عباسی: بخش مهمی از نهضت‌های شیعی ضد اموی- عباسی توسط زیدیان رهبری شده است. قیام زید بن علی در کوفه، یحیی بن زید در خراسان، و … .

۲٫ دولت‌های شیعه زیدی: دولت های معروف زیدی ها در تاریخ اسلام، عبارت اند از:

۱-۲- دولت ادریسیان در مغرب اسلامی: ادریس بن عبدالله بن حسن بن امام حسن (ع) پس از حضور و شکست قیام شهید فخّ، به شمال آفریقا گریخت و با حمایت پاره‌ای از قبایل آن منطقه، دولت ادریسیان را در ۱۷۲ هـ ق بنا نهاد. این دولت، تا سلطه دولت فاطمیان بر مغرب دوام یافت و از سال ۳۰۵ هـ.ق تحت الحمایه دولت فاطمی شد و بالاخره در سال ۳۷۵ هـ.ق کاملا منقرض گردید.

۲-۲- دولت علویان در طبرستان: این سلسله با داعی کبیر (از نوادگان زید) در ۲۵۰ هـ.ق آغاز شد و مناطقی چون آمل، ساری و گرگان را در برگرفت. پس از او داعی صغیر (م ۲۷۸ هـ.ق) و ناصر اطروش (م ۳۰۴ هـ.ق) و آخرین سلسله، حسن بن قاسم مقتول در ۳۱۶ هـ.ق بود. بدین گونه سلسله علویان طبرستان، شصت و اند سال ادامه یافت.

۳-۲- دولت علویان یمن: این سلسله، حدود هزار سال ادامه یافت.[۱]


[۱] ر.ک. مقاله معرفی آثار منتشر شده زیدیه، نشریه هفت آسمان، ش ۱۴/۱۶۱٫٫




کلیدواژه ها: , , ,



ثبت نظر


1 + 1 =