دایره المعارف اسلام پدیا » تعلّق روح به جنین
منوی اصلی

تعلّق روح به جنین

تاریخ: ۳۰ بهمن ۱۳۸۹ در باب: روح

بدون تردید روح جوهرى غیر مادى (مجرد) است. در آیۀ مبارکۀ: “وَ یسْئلُونَکَ عَن‌ِ الرُّوح‌ِ قُل‌ِ الرُّوح‌ُ مِن‌ْ أَمْرِ رَبِّی[۱]؛و دربارۀ روح از تو می‌پرسند. بگو: روح از سنخ فرمان پروردگار من است). روح را به امر خدا نسبت داده است .

شهید مطهری می گوید: چون روح امر بسیطی است و جزء ندارد تعریف به جنس و فصل برای آن ممکن نبود و گویا این تعریف که می گوید “من امر ربی” تعریف به فاعل است، حال امر خدا به چه معنایی است در آیات دیگر به آن اشاره شده است. نداشتن روح انسانی هیچ منافاتى با دارا بودن حیات جنین قبل از تعلق روح ندارد.

فلاسفه مى گویند: سه قسم نفس داریم نفس نباتى، حیوانى، انسانى که انسان ها هر سه را دارا هستند و حیوانات دو قسم اول و گیاهان فقط قسم اول را که هر نفسى داراى قواى خاصى است که موجب بروز افعال خاصى مى شود، نفس نباتى آن است که دائماً تغذیه و رشد دارد و نفس حیوانى آن است که همیشه تغذیه، رشد، حس و تحرک ارادى دارد و نفس انسانى آن است که همواره تغذیه، رشد، تحرک ارادى، حس و ادراک دارد و هرموجودى که داراى نفس باشد ولو نفس نباتی، حَىّ محسوب مى شود. پس حیات معنایى است عام تر از داشتن نفس انسانى و ممکن است در جایی حیات باشد ولی روح انسانى حتى حیوانى نباشد. مثل جنین قبل از تعلق روح؛ زیرا سلول هاى آن گرچه داراى نفس و روح انسانى نیستند ولى به دلیل داشتن نفس نباتى زنده هستند؛ زیرا همانند دیگر نفس هاى نباتى داراى تغذیه و رشدند، چرا که از طریق مویرگ ها تغذیه مى شوند و داراى رشد سلولى هستند. البته چنین سلول های زنده اى اندک اندک رشد مى کند و با حرکت خودش قابلیت هاى خویش را به فعلیت مى رساند تا این که جنین مى شود و این جنین به قول ملاصدرا[۲] نبات بالفعل است که قابلیت نفس حیوانى را پیدا مى کند و اندک اندک نفس حیوانى قابلیت هاى خود را که احساس و تحرک ارادى است به فعلیت مى رساند و با کامل شدن و بالفعل شدن تمامى بالقوه ها به قول ملاصدرا حیوان بالفعل مى شود و قابلیت انسان شدن را پیدا مى کند و اگر بتواند قابلیت هاى انسانی را بالفعل کند (جسماً و روحاً) انسانی والا مقام و برتر خواهد شد.

برای مطالعه بیشتر به نمایه های زیر مراجعه کنید:

۱٫ «روح چهارگانه در انسان»، سؤال ۴۱۵۳ (سایت اسلام کوئست: ۴۶۰۱).

۲٫ «روح در قرآن»، سؤال ۵۹۷۳ (سایت اسلام کوئست: ۷۲۱۸).

۳٫ «اصلاح ژنتیکی و مسالۀ روح»، سؤال ۵۴۹ (سایت اسلام کوئست: ۵۹۹).


[۱] اسرأ، ۸۵

[۲] اسفار، ج ۸، ص ۱۳۶




کلیدواژه ها: , , , , ,



ثبت نظر


6 + 8 =