کپی شد
خاستگاه بصیرت
خاستگاههاى بصیرت را، میتوان به خاستگاه درونى و بیرونی، تقسیم كرد:
خاستگاه درونىِ بصیرت، عبارت است از نیروى باطنىِ قادر بر تشخیص حق و باطل، و خیر و شرّ.
خاستگاه بیرونى بصیرت، دو گونه است: گونه اوّل، شامل رهنمودها و برنامههایى كه ریشه در قرآن و تعالیم انبیا دارند و موجب شكوفایى فطرت بصیرت میشوند. گونه دوم نیز امدادهاى غیبى الهى كه در نتیجه اجراى تعالیم انبیا در زندگى، موجب تقویت نیروى بصیرت میگردند.[1]
برخی از خاستگاههای مهم بصیرت -با توجه به آیات و روایات- عبارتاند از:
- فطرت و سرشت انسانی:[2] خدای تعالی در قرآن میفرماید: «و قسم به جان آدمى و آنكس كه آنرا [آفریده و] منظّم ساخته، سپس فجور و تقوا [شرّ و خیرش] را به او الهام كردهاست».[3]
- قرآن مجید: «این قرآن براى مردم وسیله بصیرت و بینش و براى اهل یقین موجب هدایت و رحمت است».[4] پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله) فرمود: «قرآن، از گمراهى به راه میآورَد و كوری [دل] را بینایى میبخشد».[5]
- دین اسلام: امام على (علیه السلام) میفرماید: «خداوند تبارک و تعالى، شریعت اسلام را مقرّر داشت و راه نوشيدن آب زلالش را بر تشنگان، آسان و هموار ساخت و اركان آنرا در برابر كسىكه بخواهد با آن بجنگد، استوار گردانید و براى كسىكه از آن پیروى كند، [مایه] عزّت قرارش داد … و براى كسىكه مصمّم باشد، [مایه] بصیرت».[6]
- توفیق الهی: امام على (علیه السلام) فرمود: «خداوند متعال، گاه نشانهاى را براى مؤمنى نمودار میسازد تا بر بصیرت او بیفزاید، و براى كافر، تا عذر و حجّت را بر او تمامتر سازد».[7]
[1]. محمدی ری شهری، محمد، فرهنگنامه بصیرت، مترجم: شیخی، حمیدرضا، ص 24 – 25.
[2]. ر.ک: طباطبایی، سید محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ج 20، ص 297 – 298.
[3]. شمس، 7 – 8.
[4]. جاثیه، 20.
[5]. عیاشی، محمد بن مسعود، التفسیر، ج 1، ص 5.
[6]. کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج 2، ص 49.
[7]. مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج 42، ص 40.
فرم ثبت پیشنهادات و انتقادات
شما می توانید پیشنهادات و انتقادات خود را درباره این مدخل با ما درمیان بگذارید